MUSTAQIL ISH

KIRISH Adabiy nazariy tushunchalarni o'rgatish muammosi bugungi kunda ta'lim tizimida o'zining dolzarbligini hech qachon yo'qotmagan va aksincha, globallashuv sharoitida uning ahamiyati yanada ortib bormoqda. Zamonaviy dunyoda axborot oqimining shiddati va madaniyatlararo aloqalarning kuchayishi shaxsning tanqidiy tafakkurini, estetik didini shakllantirishni, milliy va umuminsoniy qadriyatlarni anglashini birinchi o'ringa olib chiqmoqda. Adabiy nazariya esa aynan ana shu jarayonlarda muhim o'rin tutuvchi fundamental fan sohasidir. U nafaqat adabiy asarlar mohiyatini tushunish, balki umuman san'at va hayot hodisalarini tahlil qilish, ularga baho berish ko'nikmalarini ham shakllantiradi. O'zbek adabiyoti darslarida nazariy tushunchalarni samarali o'rgatish o'quvchilarning adabiy savodxonligini oshirish, ularning badiiy obrazlar olamini teran idrok etishini ta'minlash, ijodiy va mantiqiy fikrlash qobiliyatini rivojlantirish uchun asos bo'lib xizmat qiladi. Bu esa o'z navbatida, o'quvchilarning adabiyotga bo'lgan qiziqishini orttiradi, ularni milliy va jahon adabiy merosiga hurmat ruhida tarbiyalaydi. Qolaversa, adabiy nazariyani chuqur egallagan bitiruvchilar jamiyatda faol ishtirok etishga, madaniy dialogda munosib o'rin egallashga va kelajakda turli sohalarda muvaffaqiyatga erishishga qodir shaxslar bo'lib yetishishlariga zamin yaratadi. Shu bois, adabiy nazariy tushunchalarni o'rgatish metodikasini takomillashtirishga qaratilgan tadqiqotlar har doim dolzarb bo'lib qolaveradi. Bugungi kunda adabiy ta'lim amaliyotida adabiy nazariy tushunchalarni o'rgatishda bir qator muammolar mavjud. Xususan, an'anaviy o'qitish usullari ba'zan o'quvchilarda nazariy bilimlarga nisbatan zerikish yoki qiyinchilik hissini uyg'otishi mumkin. Darsliklardagi nazariy materiallar ko'pincha murakkab til va abstrakt tushunchalar bilan boyitilgan bo'lib, ularni o'quvchilar ongi uchun qulay va tushunarli tarzda yetkazish metodikasi yetarlicha ishlab chiqilmagan. Natijada, o'quvchilar nazariy bi ...