MUSTAQIL ISH

KIRISH Zamonaviy urbanizatsiya sharoitida shahar yo'llari va ko'chalari infratuzilmasining rivojlanishi, aholi sonining ortishi bilan birga transport vositalari sonining ham keskin ko'payishiga olib kelmoqda. Bu esa o'z navbatida, atrof-muhitga va inson salomatligiga jiddiy ta'sir ko'rsatadigan ekologik muammolarni keltirib chiqarmoqda. Ayniqsa, avtomobillardan chiqayotgan gazlar tarkibidagi zaharli moddalar atmosferaning ifloslanishiga, fotosintetik jarayonlarning buzilishiga va aholi orasida turli kasalliklarning tarqalishiga sabab bo'lmoqda. Global miqyosda bu masala Birlashgan Millatlar Tashkilotining Barqaror Rivojlanish Maqsadlari doirasida ham muhim o'rin tutib, "Sog'liqni saqlash va farovonlik", "Toza suv va sanitariya", "Barqaror shaharlar va aholi punktlari" kabi maqsadlarga bevosita bog'liqdir. O'zbekistonda ham yirik shaharlarda havo ifloslanishi darajasi tobora ortib bormoqda, bu esa respublika aholisining salomatligi va kelajak avlodlarning farovonligi uchun tahdid solmoqda. Shu bois, avtomobillardan chiqayotgan gazlarning inson salomatligiga ta'sirini har tomonlama o'rganish, uning oqibatlarini minimallashtirish choralari va samarali yechimlarini topish bugungi kunning eng dolzarb vazifalaridan biridir. Ushbu tadqiqot ushbu global va mahalliy muammoning o'ziga xos xususiyatlarini chuqur tahlil qilishga qaratilgan bo'lib, uning natijalari orqali shaharsozlik va ekologiya sohasida muhim ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqish ko'zda tutilgan. Mazkur tadqiqot avtomobillardan chiqayotgan gazlarning inson salomatligiga ta'siri bilan bog'liq muammolarni kompleks tahlil qilishga qaratilgan. Bu muammo ko'p qirrali bo'lib, o'z ichiga texnik, ekologik, ijtimoiy va tibbiy jihatlarni qamrab oladi. Asosiy muammo shundaki, avtomobillar harakatlanishi natijasida atmosferaga chiqariladigan uglerod oksidi (CO), azot oksidlari (NOx), uglevodorodlar (HC), qattiq zarralar (PM) va oltingugurt dioksidi (SO2) kabi zaharli moddalar inson organizmiga bevosita va bilvosita zara ...