📖 10 sahifa
O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY TA'LIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
FARG'ONA DAVLAT TEXNIKA UNIVESITETI
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA TELEKOMUNIKATSIYALARI FAKULTETI
DASTURIY INJINIRING
"ORACLE ma’lumotlar bazasi"
fanidan
Backend tushunchasi – server va mijoz o‘rtasidagi aloqa, oddiy “Hello World” server yaratish.
mavzusida
MUSTAQIL ISH
Bajardi: 651-22 guruh talabasi
Abduhoshimjonov Ahmadjon
Qabul qildi: XAYITOV A.
Farg'ona - 2025
1-sahifa
📄 2-sahifa: Reja va Kirish
REJA:
- Backend tushunchasi va uning vazifalari
KIRISH
KIRISH
Axborot texnologiyalari (AT) sohasining shiddatli rivojlanishi, raqamlashtirish jarayonlarining globallashuvi zamonaviy dasturiy ta'minot tizimlariga bo'lgan talabni misli ko'rilmagan darajada oshirib yubordi. Ushbu tizimlarning aksariyati mijoz-server arxitekturasi asosida ishlaydi, bu yerda "backend" tushunchasi har qanday murakkab veb-yoki mobil ilovaning ajralmas va hayotiy qismi hisoblanadi. Backend, mohiyatan, foydalanuvchi interfeysi ortida joylashgan server tomonidagi barcha operatsiyalar, ma'lumotlar bazasini boshqarish, biznes mantig'i, autentifikatsiya va avtorizatsiya kabi muhim funksional imkoniyatlarni o'z ichiga oladi. U mijoz (frontend) tomonidan kelgan so'rovlarni qabul qiladi, ularni qayta ishlaydi, kerakli ma'lumotlarga murojaat qiladi va natijani mijozga qaytaradi. Shu bois, backend konsepsiyasini chuqur tushunish zamonaviy dasturchi va IT mutaxassisi uchun asosiy ko'nikmalardan biridir. Ushbu mavzuning dolzarbligi, ayniqsa, ma'lumotlar hajmi va murakkabligi ortib borayotgan hozirgi davrda yanada ortadi, chunki samarali backend tizimlari ilovalarning ishlash samaradorligi, xavfsizligi va kengayuvchanligini ta'minlaydi. Ayniqsa, Oracle kabi kuchli korporativ ma'lumotlar bazalari bilan ishlaydigan tizimlar uchun backendning to'g'ri loyihalashtirilishi va amalga oshirilishi hal qiluvchi ahamiyatga ega.
Shu bilan birga, zamonaviy dasturiy ta'minot tizimlarining murakkablashuvi ortib borayotganiga qaramay, backend tushunchasining asosiy tamoyillari va server-mijoz o'rtasidagi aloqaning mohiyati ko'plab boshlovchilar va hatto ba'zi tajribali mutaxassislar uchun ham bir qator noaniqliklarni keltirib chiqarishi mumkin. "Hello World" darajasidagi oddiy serverni yaratish tajribasining yo'qligi, nazariy bilimlarni amaliyot bilan bog'lashda qiyinchiliklarga olib kelishi mumkin. Bu esa, dasturiy ta'minotni ishlab chiqish jarayonining asosiy poydevorlaridan biri bo'lgan server tomonlama mantig'ini tushunishga to'siq bo'ladi. Shu nuqtai nazardan, mazkur
...
Davomini ko'rish uchun ro'yxatdan o'ting
To'liq hujjatni Word formatida yuklab olish yoki o'zingizga mos variantini yaratish uchun bepul ro'yxatdan o'ting.