MUSTAQIL ISH

KIRISH Balkalarning egilishdagi deformatsiyalari va ularning natijasida yuzaga keladigan salqilik hamda ko'ndalang kesimlarning aylanishi zamonaviy muhandislik inshootlari loyihalash va qurilish jarayonida hal qiluvchi ahamiyatga ega bo'lgan masalalardan biridir. Sanoat, fuqarolik va transport infratuzilmasi kabi turli sohalarda qo'llaniladigan konstruksiyalarning mustahkamligi, ishonchliligi va uzoq umr ko'rishini ta'minlashda bu hodisalarni chuqur tushunish va to'g'ri hisoblash zarur. Binolar, ko'priklar, dastgohlar va boshqa texnik tizimlardagi yuk ko'taruvchi elementlarning asosiy tarkibiy qismi hisoblanuvchi balkalar turli xil tashqi ta'sirlar ostida egilishga moyil bo'ladi. Ushbu egilish natijasida materialda kuchlanish va deformatsiyalar paydo bo'ladi. Ayniqsa, statik va dinamik yuklamalar sharoitida balkalarning salqilik darajasi ruxsat etilgan me'yorlardan oshib ketishi konstruksiyaning ekspluatatsiya xususiyatlarini yomonlashtirishi, estetik nuqtai nazardan nomaqbul bo'lishi va hatto avariya holatiga olib kelishi mumkin. Shuningdek, ko'ndalang kesimlarning aylanishi balka birikmalarida qo'shimcha kuchlanishlar keltirib chiqarib, tizimning umumiy barqarorligiga salbiy ta'sir ko'rsatadi. Shu bois, "Materiallar qarshiligi" fanining fundamental yo'nalishlaridan biri bo'lgan ushbu mavzu konstruktiv elementlarning optimal geometriyasini tanlash, materiallarni to'g'ri baholash va xavfsizlikni ta'minlash uchun har doim dolzarb bo'lib qoladi. Ushbu tadqiqot ishi balkalarning egilishdagi deformatsiyalari, salqilik va ko'ndalang kesimlarning aylanishi kabi muammolarni chuqur o'rganishga qaratilgan. Asosiy maqsad – tashqi yuklamalar ta'sirida balkalarning egilishdagi holatini tahlil qilish, salqilik va ko'ndalang kesim aylanishining nazariy asoslarini aniqlash hamda ularni hisoblash usullarini takomillashtirishdir. Ayniqsa, turli xil tayanch sharoitlari va yuklanish turlari ostida balka konstruksiyalarining deformatsion xususiyatlarini bashorat qilish va ularning eks ...