📖 15 sahifa
O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY TA'LIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
DASTURIY INJINERINGI FAKULTETI
KIBERXAVFSIZLIK KAFEDRASI
"Kiberxavfsizlik"
fanidan
Bir tomonlama va ko'p tomonlama autentifikatsiya
mavzusida
MUSTAQIL ISH
Bajardi: 313-24 guruh talabasi
Nishanov Abubakir
Qabul qildi: Karimov Abduqodir
Toshkent - 2026
1-sahifa
📄 2-sahifa: Reja va Kirish
REJA:
- Autentifikatsiyaga umumiy nuqtai nazar
- Bir tomonlama autentifikatsiya (Single-Factor Authentication)
- Ko'p tomonlama autentifikatsiya (Multi-Factor Authentication)
- Autentifikatsiya usullarini taqqoslash
- Autentifikatsiyani tanlash va joriy etish tavsiyalari
KIRISH
KIRISH
Bugungi raqamli dunyoda axborot xavfsizligi har qachongidan ham muhimroq ahamiyat kasb etmoqda. Internetning kundalik hayotimizga chuqur singib ketishi, bulutli texnologiyalar, mobil qurilmalar va narsalar interneti (IoT)ning keng tarqalishi ma'lumotlarning himoyasini ta'minlashni eng ustuvor vazifalardan biriga aylantirdi. Kiberjinoyatchilikning tobora murakkablashib borayotgan shakllari, doimiy ravishda yangi tahdidlarning paydo bo'lishi va tashkilotlar hamda shaxslar uchun yuzaga keladigan moliyaviy, obro' va maxfiylik yo'qotishlari autentifikatsiya tizimlarining ishonchliligi va samaradorligini doimiy ravishda oshirish zarurligini ko'rsatmoqda. Ayniqsa, muhim infratuzilmalar, moliyaviy tizimlar va shaxsiy ma'lumotlar saqlanadigan platformalarda zaif autentifikatsiya mexanizmlari jiddiy oqibatlarga olib kelishi mumkin. Shu sababli, foydalanuvchilar va tizimlar o'rtasidagi o'zaro ishonchni ta'minlash, ruxsatsiz kirishni oldini olish va ma'lumotlarning butunligini kafolatlash uchun zamonaviy va mustahkam autentifikatsiya yechimlarini tadqiq qilish va joriy etish nihoyatda dolzarb vazifadir. Bir tomonlama va ko'p tomonlama autentifikatsiya usullarini har tomonlama tahlil qilish, ularning afzalliklari, kamchiliklari va qo'llash sohalarini o'rganish kiberxavfsizlik sohasidagi eng muhim tadqiqot yo'nalishlaridan biridir.
Mazkur tadqiqotning asosiy muammosi — bu mavjud autentifikatsiya mexanizmlarining turli kiberxavfsizlik tahdidlariga nisbatan zaifliklarini aniqlash va ularni bartaraf etish uchun samaraliroq, xavfsizroq va foydalanuvchilar uchun qulayroq yechimlarni taklif qilishdan iborat. Bir tomonlama autentifikatsiya (masalan, faqat parol orqali kirish) ko'plab platformalarda keng qo'llanilsa-da, fishing, kuch ishlatish (brute-force) hujumlari va parol sızması kabi tahdidlarga juda moyil hisoblanadi. Shu bilan birga, ko'p tomonlama autentifikatsiya (MFA) usullari (masalan, parol va bir martalik kod yoki biometrik ma'lumotlar kombinatsiyasi) sezilarli daraj
...
Davomini ko'rish uchun ro'yxatdan o'ting
To'liq hujjatni Word formatida yuklab olish yoki o'zingizga mos variantini yaratish uchun bepul ro'yxatdan o'ting.