KURS ISHI

KIRISH Raqamli texnologiyalar rivojlanishi sharoitida ta’lim tizimida elektron darsliklardan foydalanish jahon miqyosida tobora dolzarb tus olmoqda. Global ta’lim texnologiyalari (EdTech) bozorining hajmi 2023-yilda 298.8 milliard AQSh dollarini tashkil etgan bo‘lsa, 2030-yilga kelib bu ko‘rsatkich 705.4 milliard dollarga yetishi prognoz qilinmoqda [1]. Jumladan, elektron darsliklar segmenti mazkur bozorning asosiy harakatlantiruvchi kuchlaridan biridir. O‘zbekiston Respublikasida ham raqamli ta’lim resurslarini joriy etishga alohida e’tibor qaratilmoqda. Xususan, 2023-yil yakunlari bo‘yicha O‘zbekistondagi umumta’lim maktablarining 70% dan ortig‘i yuqori tezlikdagi internet bilan ta’minlangan [2], oliy ta’lim muassasalarining 85% dan ko‘prog‘i masofaviy ta’lim platformalaridan foydalanmoqda [3]. Bu ko‘rsatkichlar elektron darsliklarni yaratish va ularni o‘quv jarayoniga integratsiya qilish uchun mustahkam infratuzilmaviy zamin yaratmoqda. Shu bilan birga, zamonaviy ta’limda hali ham bir qator hal etilmagan muammolar mavjud. An’anaviy darsliklar ko‘pincha nazariy ma’lumotlarni quruq shaklda taqdim etadi, talabalar uchun interfaollik va amaliy ko‘nikmalarni shakllantirish imkoniyatlari cheklangan. Informatika fanini o‘qitish metodikasida esa, tez yangilanuvchi axborot texnologiyalari sharoitida darsliklarning tez-tez eskirishi va amaliy ko‘nikmalarni yetarli darajada rivojlantira olmasligi dolzarb muammo hisoblanadi. Elektron darsliklar ushbu muammolarni hal etish, o‘quv jarayonini yanada qiziqarli, samarali va shaxsiy ehtiyojlarga moslashtirilgan tarzda tashkil etish uchun rivojlanish imkoniyatini beradi. Biroq, ularni yaratish va darslik jarayoniga samarali integratsiya qilish bo‘yicha tizimli yondashuvlar, amaliy tavsiyalar va huquqiy-me’yoriy asoslar borasida hali ham izlanishlar talab etiladi. Elektron darsliklar yaratish va ularni darslik jarayonida qo‘llash masalasi jahon miqyosida ko‘plab tadqiqotchilar tomonidan chuqur o‘rganilgan. Masalan, D. Kolb (1984) o‘zining “Tajribaviy o‘qitish” nazariyasida [4] o‘quvchilarning faol ishtiroki va interfaol materiallar orqali bilimlarni mustahkamlash mexanizmlarini yoritgan. S. Papert (1980) esa konstruktivizm g‘oyalarini ilgari surib [5], texnologiyalardan foydalangan holda o‘quvchilarning bilimlarni mustaqil ravishda yaratishini asoslab bergan. G. Siemens (2005) ulanish (connectivism) nazariyasini ishlab ch ...