KURS ISHI

KIRISH O‘zbekistonda raqamli iqtisodiyotni rivojlantirishga qaratilgan sa'y-harakatlar natijasida IT-xizmatlar eksporti 2023-yilda 340 million dollarga yetib, 2022-yilga nisbatan qariyb 3 baravar o‘sishni ko‘rsatdi [1]. Bu o‘sish, Prezident Shavkat Mirziyoyev tomonidan raqamlashtirishni jadallashtirish va "IT-park" rezidentlari uchun yaratilgan qulay shart-sharoitlar tufayli yuzaga keldi, natijada 2023-yilda rezidentlar soni 1,8 mingtaga yetdi va ularning umumiy daromadi 12 trillion so‘mni tashkil qildi [2]. Ta'lim tizimi, ayniqsa informatika o‘qituvchilari, ushbu jarayonning asosiy harakatlantiruvchi kuchi hisoblanadi, chunki ular yosh avlodga raqamli ko‘nikmalarni singdiruvchi birlamchi manba sanaladi. Raqamli dunyodagi tezkor o‘zgarishlar va texnologik innovatsiyalar, masalan, sun'iy intellekt, blokcheyn, katta ma'lumotlar va bulutli hisoblash kabi sohalarning rivojlanishi, informatika o‘qituvchilaridan doimiy ravishda o‘z raqamli kompetensiyalarini oshirishni talab etadi. Zamonaviy ta’limda raqamli kompetensiya nafaqat texnologik bilimlarni, balki ularni pedagogik jarayonga samarali integratsiya qilish qobiliyatini ham qamrab oladi. Biroq, ko‘plab informatika o‘qituvchilarida yangi raqamli vositalar va platformalardan foydalanish, onlayn ta'lim resurslarini yaratish va o‘quvchilarda tanqidiy fikrlash, muammolarni hal qilish, axborot savodxonligi kabi kompetensiyalarni rivojlantirishda metodologik va amaliy ko‘nikmalar yetishmovchiligi kuzatilmoqda [3]. Bu esa ta'lim sifatiga, ayniqsa yuqori malakali IT-mutaxassislarni tayyorlashga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Shuningdek, mavjud o‘quv dasturlari va malaka oshirish kurslari ham doimo yangilanib turuvchi texnologiyalarga mos ravishda yetarlicha tez adaptatsiya qilinmayapti, bu esa o‘qituvchilarning kasbiy o‘sishini cheklamoqda. Ushbu kurs ishi informatika o‘qituvchilarining raqamli kompetensiyalarini rivojlantirish uchun samarali mexanizmlar va texnologiyalarni taklif qilish orqali yuqorida keltirilgan muammolarni hal etishga qaratilgan. Raqamli kompetensiya muammosi xalqaro miqyosda ko‘plab olimlar tomonidan chuqur o‘rganilgan. Masalan, J. Van Dijk (2005) o‘z tadqiqotlarida raqamli bo‘linish (digital divide) tushunchasini kengaytirdi va axborotga kirish, foydalanish hamda uni o‘zlashtirishdagi ijtimoiy-iqtisodiy tengsizliklarni tahlil qildi [4]. R. Ala-Mutka (2011) Yevropa Ittifoqi uchun raqamli ko ...