KURS ISHI

KIRISH Oʻzbekistonda aholining tarixiy-madaniy merosini oʻrganishga boʻlgan eʼtibor yildan yilga ortib bormoqda, bu borada hukumat darajasida qator dasturlar amalga oshirilmoqda. Masalan, 2023-yilda "Oʻzbekistonning moddiy madaniy merosi obʼektlarini saqlash va ulardan foydalanishni takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida"gi Prezident qarori qabul qilinib, ushbu yoʻnalishga 50 milliard soʻmdan ortiq mablagʻ ajratildi [1]. Shuningdek, 2022-yilda Madaniy meros agentligi tomonidan amalga oshirilgan tadqiqotlar natijasida, mamlakat hududida mingdan ortiq yangi arxeologik yodgorliklar aniqlanib, ularning umumiy soni 7500 tadan oshdi [2]. Shu bilan birga, 2021-yilda "Oʻzbekiston madaniy merosini targʻib qilish va saqlash" jamgʻarmasining moliyalashtirishi 30% ga oshirilib, tarixiy tadqiqotlar uchun imkoniyatlar kengaytirildi [3]. Ushbu raqamlar tarix fanining mamlakat taraqqiyotidagi oʻrni va uning beqiyos ahamiyatini yaqqol koʻrsatib turadi. Ayniqsa, markaziy Osiyo mintaqasi etnik xilma-xillik va qabilaviy uyushmalar tarixi boʻyicha dunyodagi eng qiziqarli hududlardan biri boʻlib, bu yerda minglab yillar davomida turli xalqlar va qabilalar shakllanib, bir-biriga taʼsir koʻrsatgan. Shu nuqtai nazardan, Jiydanamolar qabilasi kabi noyob etnik guruhlarning tarixi va madaniyatini chuqur oʻrganish hozirgi kunda juda dolzarb hisoblanadi. Globalizatsiya jarayonlari va urbanizatsiya tufayli kichik etnik guruhlarning anʼanaviy turmush tarzi, tili va madaniyati yoʻqolib ketish xavfi ostida qolmoqda. Jiydanamolar qabilasi ham ushbu muammolarga duch kelishi mumkin, ularning noyob merosi saqlanib qolishi uchun chuqur ilmiy tadqiqotlar zarur. Bundan tashqari, tarixiy qabilalarni oʻrganish, zamonaviy jamiyatlarning etnik tarkibini tushunish, ularning shakllanish jarayonlari va migratsiya yoʻllarini aniqlashda muhim ahamiyatga ega. Oʻzbekistonning koʻp millatli davlat ekanligini hisobga olsak, har bir etnik guruhning tarixini oʻrganish, millatlararo totuvlikni mustahkamlash va madaniy xilma-xillikni qadrlashga xizmat qiladi. Mavzuning dolzarbligi, shuningdek, tarixiy xotirani saqlash, yosh avlodga oʻtmishni yetkazish va kelajak avlodlar uchun noyob madaniy merosni asrab qolish zaruriyati bilan ham belgilanadi. Jiydanamolar qabilasining tarixi va madaniyatini oʻrganish boʻyicha jahon ilmiy adabiyotida qator tadqiqotlar mavjud boʻlib, ular umumiy etnoslar, qabilaviy tizim ...