KURS ISHI

KIRISH Oʻzbekistonda 2023-yilda oliy ta’lim muassasalarida matematik yoʻnalishdagi talabalar soni 150 mingdan oshib, yiliga oʻrtacha 10-12% oʻsish tendensiyasini koʻrsatmoqda [1]. Global miqyosda esa STEM (Fan, Texnologiya, Muhandislik, Matematika) sohasiga investitsiyalar hajmi 2022-yilda 1.2 trillion dollarga yetgan boʻlib, matematik modellashtirish va hisoblash vositalariga boʻlgan talab ortib bormoqda [2]. Bu koʻrsatkichlar zamonaviy taʼlim tizimida fundamental matematik bilimlar bilan birga, zamonaviy dasturiy taʼminotlardan foydalanish koʻnikmalarini rivojlantirish zaruratini yaqqol koʻrsatmoqda. Xususan, funksiyani toʻliq tekshirish kabi matematik analizning murakkab boʻlimini kompyuter dasturlari yordamida chuqur oʻrganish talabalarning analitik va muammolarni yechish koʻnikmalarini aniq miqdorda yaxshilash imkonini beradi, bu esa ularning kelajakdagi kasbiy faoliyatida muvaffaqiyat garovidir [3]. Ushbu mavzu bugungi kunda ayniqsa ahamiyatli, chunki anʼanaviy usullar bilan funksiyalarni toʻliq tekshirish va grafiklarini chizish koʻp vaqt va mehnat talab qiladi, shuningdek, hisoblashda xatolarga yoʻl qoʻyish ehtimoli yuqori. Mexanik hisoblashlarga koʻp vaqt sarflash talabalarning tushunishga va kontseptual bogʻlanishlarni yaratishga ajratadigan vaqtini cheklaydi [4]. Maple kabi ramziy hisoblash tizimlaridan foydalanish esa bu jarayonni avtomatlashtirish, vizualizatsiya qilish va natijalarni tezroq va aniqroq olish imkonini beradi. Biroq, koʻplab taʼlim muassasalarida Maple dasturining imkoniyatlaridan funksiyani toʻliq tekshirish jarayonida toʻliq foydalanish boʻyicha metodologik qoʻllanmalar va amaliy ishlar yetarli emas. Bu boʻshliqni toʻldirish, talabalarga nazariy bilimlarni amaliy dasturiy vositalar bilan bogʻlashda yordam berish hozirgi kunning muhim vazifalaridan biridir [5]. Mavzuning oʻrganilganlik darajasi tahliliga koʻra, funksiyalarni tekshirish va kompyuter algebra tizimlaridan foydalanish masalasi jahon miqyosida koʻplab olimlar tomonidan tadqiq qilingan. Misol uchun, M. K. OʼRourke (2015) oʻz tadqiqotida Maple dasturining integral hisoblashlardagi samaradorligini oʻrgandi va uning anʼanaviy usullardan ustunligini koʻrsatdi [6]. S. Wolfram (2000) tomonidan ishlab chiqilgan Mathematica dasturi esa ramziy hisoblashlarning nazariy asoslari va amaliy qoʻllanilishini kengaytirdi, bu esa Maple kabi dasturlarning rivojlanishiga zamin yaratdi ...