KURS ISHI

KIRISH O'zbekistonda aholining ruhiy salomatligi bilan bog'liq muammolar tobora dolzarb tus olmoqda, bu esa psixologik xizmatlarga bo'lgan ehtiyojni oshirmoqda. Jumladan, 2023-yil ma'lumotlariga ko'ra, respublikada ruhiy salomatlik buzilishlari bilan ro'yxatga olingan shaxslar soni 1,8 milliondan oshgan bo'lib, bu umumiy aholining qariyb 5% ini tashkil etadi [1]. Yoshlar orasida stress, depressiya va tashvish buzilishlari ko'paygani kuzatilmoqda, o'smirlar o'rtasida o'z joniga qasd qilish holatlari soni keyingi besh yilda 1,5 barobar oshganligi qayd etilgan [2]. Ta'lim muassasalarida psixologik xizmatning yetarli darajada rivojlanmaganligi ushbu muammolarning chuqurlashishiga sabab bo'lmoqda, chunki maktab yoshidagi bolalarning 20% gacha bo'lgan qismida o'quv faoliyatiga salbiy ta'sir ko'rsatuvchi ruhiy muammolar mavjud [3]. Psixologik xizmatning tizimli ravishda tashkil etilishi nafaqat shaxslarning ruhiy farovonligini ta'minlash, balki jamiyatning umumiy ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishi uchun ham muhim ahamiyatga ega. Mavzuning bugungi kundagi dolzarbligi shundaki, globallashuv, axborot texnologiyalarining jadal rivojlanishi va ijtimoiy-iqtisodiy o'zgarishlar sharoitida shaxsning ruhiy barqarorligini saqlash murakkab vazifaga aylanmoqda. O'zbekiston misolida, modernizatsiya jarayonlari va ta'lim islohotlari doirasida o'quvchilarga nisbatan talablar oshganligi, raqobat muhitining kuchayishi stress darajasini oshirmoqda [4]. Shuningdek, pandemiya davridagi izolyatsiya, ta'lim jarayonining masofaviy shaklga o'tishi va iqtisodiy noaniqliklar bolalar va yoshlar ruhiyatiga salbiy ta'sir ko'rsatib, psixologik qo'llab-quvvatlashga bo'lgan ehtiyojni yanada kuchaytirdi [5]. Mavjud psixologik xizmatlar ko'pincha fragmentar xarakterga ega bo'lib, ularning sifatini oshirish, keng qamrovli tizimni yaratish va mutaxassislarning kasbiy malakasini oshirish dolzarb muammo bo'lib qolmoqda, bu esa ushbu tadqiqotning zarurligini asoslaydi. Mavzuning o'rganilganlik darajasi xalqaro miqyosda ancha yuqori bo'lib, ko'plab yetakchi olimlar psixologik xizmatning nazariy-metodologik asoslari va amaliyotini tadqiq etganlar. Masalan, Z. Freyd (1900) psixodinanamik yondashuvni ishlab chiqib, ong osti jarayonlarining inson xulq-atvoriga ta'sirini tushuntirdi [6]. K. Rodjers (1951) gumanistik psixologiya va shaxsga yo'naltirilgan terapiya nazariyasini taklif qilib, individual salohiyatn ...