KURS ISHI

KIRISH Bugungi kunda jahon ta'lim texnologiyalari (EdTech) bozori hajmi 2023-yilda 254.6 milliard dollarni tashkil etib, 2032-yilga borib 1.1 trillion dollarga yetishi prognoz qilinmoqda, bu esa 17.5% yillik o'rtacha o'sish sur'atini anglatadi [1]. O'zbekiston Respublikasida esa 2023-yil yakuni bo'yicha raqamli iqtisodiyotning yalpi ichki mahsulotdagi ulushi 5.7% ga yetganligi, axborot-kommunikatsiya texnologiyalari sohasida xizmatlar hajmi 30.5 trillion so'mni tashkil etganligi, bu esa avvalgi yilga nisbatan 22% ga o'sganligidan dalolat beradi [2]. Ta'lim sohasida raqamli resurslarning jadal integratsiyasi, ayniqsa informatika fanini o'qitishda, nafaqat texnologik taraqqiyotning ajralmas qismi, balki zamonaviy mehnat bozorining yuqori talablariga javob beruvchi malakali kadrlar tayyorlashning asosiy omili hisoblanadi. Mamlakatimizda “Raqamli O'zbekiston – 2030” strategiyasi doirasida raqamli texnologiyalarni barcha sohalarga tatbiq etish ustuvor yo'nalishlardan biri bo'lib, bu ta'lim tizimini ham qamrab oladi [3]. Ushbu mavzu bugungi kunda ayniqsa dolzarbdir, chunki an'anaviy ta'lim usullari zamonaviy axborot jamiyatining tezkor o'zgaruvchan ehtiyojlarini qondira olmayapti. Raqamli resurslar, EdTech texnologiyalari va interfaol o'qitish didaktik vositalarining yetishmasligi yoki ulardan samarali foydalana olmaslik o'quvchilarning informatika faniga qiziqishini pasaytirib, ularning AKT ko'nikmalarini rivojlantirishga to'siq bo'lmoqda. Masalan, maktablarda informatika darslarining moddiy-texnik bazasi talab darajasida emasligi, zamonaviy dasturiy ta'minot va interaktiv resurslardan foydalanish imkoniyatlarining cheklanganligi o'quv jarayonining samaradorligiga salbiy ta'sir ko'rsatmoqda. Ayniqsa, hududlarda AKT infratuzilmasining notekis rivojlanganligi ta'lim sifatidagi tafovutlarni chuqurlashtirib, ijtimoiy tengsizlikni keltirib chiqarishi mumkin [5]. Shu sababli, raqamli resurslarni informatika o'qitish jarayoniga tizimli va metodik jihatdan to'g'ri integratsiya qilish orqali ushbu muammolarni hal etish zarurati paydo bo'ladi. Raqamli resurslar yordamida ta'lim samaradorligini oshirish bo'yicha xalqaro miqyosda ko'plab tadqiqotlar o'tkazilgan. Misol uchun, M. Prensky (2001) o'z tadqiqotlarida "raqamli tub aholi" va "raqamli muhojirlar" tushunchalarini kiritib, zamonaviy o'quvchilarning yangi texnologiyalar bilan o'zaro aloqada bo'lish usullarini chuqur ...