KURS ISHI

KIRISH 2023-yilda global axborot texnologiyalari (AT) bozori hajmi 5,3 trillion AQSH dollarini tashkil etib, yiliga o'rtacha 8,3% o'sish sur'atiga ega ekanligi prognoz qilinmoqda [1]. Bu o'sish, ayniqsa, ma'lumotlarni boshqarish tizimlariga bo'lgan talabning ortishi bilan bevosita bog'liqdir. Oliy ta'lim muassasalarida talabalar ma'lumotlarini samarali saqlash, boshqarish va tahrirlash jarayonlari ham ushbu global tendensiyaning muhim qismi hisoblanadi. O'zbekistonda raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish bo'yicha qabul qilingan strategiyalar natijasida, AT sohasidagi xizmatlar eksporti 2023-yilda 300 million dollarga yetdi [2]. Shu bilan birga, oliy ta'lim muassasalarida talabalar kontingentining yildan yilga ortib borishi (2023-2024 o'quv yilida 1 milliondan ortiq talaba [3]) ularning ma'lumotlarini raqamlashtirish va markazlashtirilgan holda boshqarishga bo'lgan ehtiyojni keskin oshirmoqda. Bu esa talabalar ma'lumotlari bilan ishlashda inson omilidan kelib chiqadigan xatoliklarni minimallashtirish, ma'lumotlar xavfsizligini ta'minlash va operatsion samaradorlikni oshirish uchun yangi va samarali dasturiy yechimlarni talab qiladi. Mavjud talabalar ma'lumotlarini boshqarish tizimlari ko'pincha eskirgan texnologiyalarga asoslangan bo'lib, ular zamonaviy ehtiyojlarni to'liq qondira olmaydi. Ko'plab oliy ta'lim muassasalarida ma'lumotlar turli xil formatlarda (qog'oz hujjatlar, Excel jadvallari, alohida ma'lumotlar bazalari) saqlanadi, bu esa ularni integratsiya qilish, tezkor qidirish va tahlil qilishda jiddiy qiyinchiliklar tug'diradi [4]. Bunday fragmentatsiya ma'lumotlar butunligini buzadi, qaror qabul qilish jarayonini sekinlashtiradi va ma'muriy xarajatlarni oshiradi. Masalan, talaba akademik ko'rsatkichlari, shaxsiy ma'lumotlari va to'lov holati haqidagi ma'lumotlarni olish uchun bir nechta bo'limga murojaat qilish zarurati yuzaga kelishi mumkin, bu esa vaqt va resurslar isrofidir. Shu bois, Obyektga yo'naltirilgan dasturlash (OOD) prinsiplariga asoslangan, zamonaviy va funksional talabalar ma'lumotlarini saqlash va tahrirlash ilovasini yaratish dolzarb vazifa hisoblanadi. Bunday ilova ma'lumotlarni markazlashtirish, xavfsizlikni kuchaytirish va foydalanuvchi tajribasini yaxshilash orqali oliy ta'lim tizimining raqamli transformatsiyasiga muhim hissa qo'shadi. Talabalar ma'lumotlarini boshqarish tizimlari va ularni ishlab chiqish bo'yicha xalqaro miqyo ...