KURS ISHI

KIRISH O‘zbekiston Respublikasida matematika ta’limini takomillashtirishga qaratilgan doimiy sa’y-harakatlar ta’lim sifatini oshirishda muhim ahamiyat kasb etmoqda. O‘zR Xalq ta’limi vazirligi tomonidan 2023-yilgi hisobotga ko‘ra, umumta’lim maktablari bitiruvchilarining 38% i geometriya bo‘yicha bazaviy bilimlarni egallashda qiyinchiliklarga duch kelgan [1]. Xususan, geometriyadagi fundamental tushunchalar, jumladan, to‘g‘ri chiziqlarning parallelligi va perpendikulyarligi mavzularini o‘zlashtirishda o‘quvchilar orasida mavhumlik darajasi yuqoriligi kuzatilgan. Bu esa, o‘z navbatida, matematik tafakkurning rivojlanishiga va keyingi bosqichlarda murakkabroq geometrik masalalarni yechishga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. UNESCOning 2022-yilgi global ta’lim hisobotida aytilishicha, matematik savodxonlikni oshirish har qanday mamlakatning ilmiy-texnik rivojlanishi uchun asosiy omillardan biri bo‘lib, bu ko‘rsatkich bo‘yicha xalqaro o‘rtacha ko‘rsatkichdan 15% past bo‘lgan davlatlarda iqtisodiy o‘sish 0.5% ga sekinlashishi mumkin [2]. Shu bois, mazkur fundamental tushunchalarni samarali o‘qitish metodikasini takomillashtirish zarurati juda dolzarbdir. Bugungi kunda, texnologik taraqqiyot va bilimlarning tezkor yangilanishi sharoitida, ta’lim jarayoniga innovatsion yondashuvlarni joriy etish taqozo etilmoqda. To‘g‘ri chiziqlarning parallelligi va perpendikulyarligi mavzusi nafaqat geometriya kursining muhim qismi, balki fizika, arxitektura, muhandislik kabi fanlar va sohalar uchun ham asosiy bazaviy tushunchalardan hisoblanadi. Hozirgi kunda mavjud o‘qitish metodikalarida ushbu tushunchalarning vizualizatsiyasi, amaliyot bilan bog‘liqligi va konstruktiv yondashuvlar yetarli darajada qo‘llanmayotgani sababli, o‘quvchilar ko‘pincha bu mavzularni yodlab olishga intiladi, ularning chuqur mazmunini tushunib yetishda qiyinchilikka duch keladi. Bu esa o‘quvchilarning faol ishtirokini ta’minlash, ularda tanqidiy fikrlash va muammolarni yechish ko‘nikmalarini shakllantirishga to‘siq bo‘lmoqda. Shu sababli, parallellik va perpendikulyarlikni o‘qitish metodikasini takomillashtirish, o‘quvchilarning mavzuga bo‘lgan qiziqishini oshirish va ularning bilimlarni mustahkam o‘zlashtirishini ta’minlash orqali umumiy matematik savodxonlik darajasini ko‘tarish ushbu kurs ishining dolzarbligini belgilaydi. Mavzuning o‘rganilganlik darajasini tahlil qilganimizda, jahon miqyosida ko‘plab o ...