KURS ISHI

KIRISH Jahon miqyosida raqamli transformatsiya jarayonlari jadal rivojlanib borayotgan bir sharoitda, web-texnologiyalar ta’lim sohasida inqilobiy o‘zgarishlarni amalga oshirishning asosiy drayveri bo‘lib xizmat qilmoqda. Global E-learning bozori 2023-yilda 315 milliard AQSh dollariga yetgan bo‘lsa, 2030-yilga borib 1 trillion dollardan oshishi kutilmoqda, bu esa yillik o‘sish sur’ati 14% atrofida ekanligini anglatadi [1]. O‘zbekiston Respublikasida ham ushbu tendensiyalar yaqqol kuzatilmoqda. Masalan, 2023-yil yakunlari bo‘yicha O‘zbekistonda internet foydalanuvchilari soni 33 milliondan oshgan [2], bu esa aholining 90% dan ortig‘i internetdan foydalanish imkoniyatiga egaligini ko‘rsatadi. Ta’lim vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, 2022-2023 o‘quv yilida masofaviy ta’lim platformalaridan foydalangan talabalar soni 15% ga oshgan [3]. Ushbu raqamlar web-texnologiyalarning ta’lim jarayoniga integratsiyalashuvining naqadar dolzarb va zarur ekanligini ko‘rsatadi. Xususan, oliy ta’lim tizimida zamonaviy web-instrumentlardan foydalanish orqali o‘qitish metodikalarini takomillashtirish, o‘quv jarayonining sifatini oshirish, talabalarning o‘zlashtirishini yaxshilash va ularni XXI asr mehnat bozoriga tayyorlash masalasi ustuvor ahamiyat kasb etmoqda. Bugungi kunda ta’lim jarayonida web-texnologiyalardan foydalanish shunchaki qo‘shimcha vosita bo‘lib qolmay, balki o‘quv jarayonining asosiy elementi sifatida talab qilinmoqda. Biroq, O‘zbekiston ta’lim tizimida web-texnologiyalarni samarali qo‘llashda qator muammolar mavjud. Jumladan, o‘qituvchilarning yetarli darajada raqamli ko‘nikmalarga ega emasligi, zamonaviy e-learning platformalaridan foydalanish bo‘yicha metodik tavsiyalarning kamligi, o‘quv dasturlariga web-texnologiyalarni integratsiyalashuv darajasining pastligi va barcha ta’lim muassasalarida infratuzilmaning bir xil rivojlanmaganligi kabi masalalar hal etilmagan. Talabalarning interaktiv o‘quv materiallariga bo‘lgan talabining oshishi va ularni mustaqil ta’limga yo‘naltirish zarurati ham ushbu mavzuning dolzarbligini yanada oshiradi. Shuningdek, pandemiya davri ta’limda raqamli platformalarning muhimligini yaqqol ko‘rsatdi va bu boradagi kamchiliklarni bartaraf etish uchun tizimli yondashuvni talab qilmoqda. Web-texnologiyalar va ulardan foydalanish metodikasi mavzusi jahon miqyosida ko‘plab yetakchi olimlar tomonidan keng o‘rganilgan. Masalan, J. Lave va E. ...