MUSTAQIL ISH

KIRISH Lev Tolstoyning "Iqrornoma" asaridagi diniy e'tiqodlar tahlili bugungi globallashuv va mafkuraviy ziddiyatlar sharoitida alohida dolzarblik kasb etadi. Insonning ma'naviy izlanishlari, hayotning ma'nosi, o'lim oldidagi qo'rquv va abadiyatga intilish kabi fundamental masalalar har qanday davrda ham o'z ahamiyatini yo'qotmagan. Ayniqsa, diniy ongning shakllanishi, dinning jamiyatdagi o'rni va shaxsiyatga ta'siri borasidagi munozaralar hozirgi kunda ham qizg'in davom etmoqda. Tolstoy asarida ilgari surgan g'oyalar, xususan, cherkov dogmatizmining tanqidi, oddiy xalqning imoniga murojaat, axloqiy mezonlarning ustuvorligi kabi masalalar nafaqat XIX asr oxiri Rossiyasi uchun, balki hozirgi zamon insoni uchun ham muhim ma'naviy yo'l-yo'riq bo'la oladi. Dinga bo'lgan subyektiv munosabatning chuqur tahlili, shaxsiy e'tiqodning evolyutsiyasi, falsafiy mushohadalar orqali haqiqatni izlash jarayoni hozirgi kunda ham ko'plab insonlarni qiziqtiruvchi, ba'zan esa chalkashtiruvchi masalalardir. Bu asar, insoniyatning abadiy savollariga javob topishga urinishda falsafa, adabiyot va dinshunoslik kesishmasida turgan o'ziga xos manba hisoblanadi. Ushbu tadqiqotning asosiy muammosi – Lev Tolstoyning "Iqrornoma" asarida aks etgan diniy e'tiqodlarning chuqur tahlili orqali muallifning shaxsiy ma'naviy evolyutsiyasini, an'anaviy cherkov dogmalariga nisbatan tanqidiy munosabatini va o'zining "xalq dini" konsepsiyasini shakllantirish jarayonini aniqlashdan iborat. Shuningdek, Tolstoyning diniy falsafasi qanchalik darajada zamonaviy diniy va axloqiy muammolarga yechim taklif qila olishi, uning g'oyalari bugungi kunda qanday yangicha talqinlarga ega bo'lishi mumkinligi ham ushbu tadqiqotning asosiy savollaridan biridir. Tadqiqot maqsadlari quyidagilardan iborat: birinchidan, "Iqrornoma" asarida Tolstoyning diniy dunyoqarashi evolyutsiyasini bosqichma-bosqich tahlil qilish; ikkinchidan, muallifning an'anaviy pravoslav cherkovi ta'limotiga nisbatan tanqidiy pozitsiyasining sabablarini an ...