MUSTAQIL ISH

KIRISH Jahon iqtisodiy tafakkurining boy va rang-barang tarixini o'rganish, turli iqtisodiy maktablarning shakllanishi va rivojlanishini tahlil qilish har qanday davlatning iqtisodiy siyosati va strategiyasini to'g'ri belgilashda muhim ahamiyat kasb etadi. Ayniqsa, jahon iqtisodiyotining globallashuvi, o'zaro bog'liqlikning kuchayishi hamda mamlakatlararo iqtisodiy raqobatning keskinlashuvi sharoitida, tarixiy tajribadan saboq olish, turli iqtisodiy nazariyalarning zamonaviy iqtisodiy jarayonlarga ta'sirini tushunish zarurati tobora ortib bormoqda. Bunday tarixiy tahlillar orasida, ayniqsa, merkantilizm iqtisodiy maktabining o'rni va ta'siri alohida e'tirofga loyiqdir. Uzoq davom etgan davrlarda hukmronlik qilgan va ko'plab Yevropa davlatlarining iqtisodiy siyosatiga asos bo'lgan merkantilizm g'oyalari, o'zining ba'zi jihatlari bilan bugungi kunda ham dolzarb ahamiyat kasb etadi. Davlatning iqtisodiyotdagi roli, milliy boylikni ko'paytirish yo'llari, tashqi savdoning o'rni kabi masalalarda merkantilizm tarafdorlarining qarashlari, zamonaviy iqtisodiyot nazariyalarining shakllanishida dastlabki fundamental g'oyalarni ilgari surgan. Jahon iqtisodiy tizimida milliy manfaatdorlikni himoya qilish, savdo balansini ijobiy saqlash va davlatning iqtisodiy rivojlanishdagi faol rolini ta'minlash kabi masalalar bugungi kun iqtisodiy siyosatining ham markaziy o'rinlarda turadi. Shu nuqtai nazardan, merkantilizm iqtisodiy maktabining nazariy asoslarini, tarixiy rivojlanish bosqichlarini, asosiy g'oyalarini va ularning zamonaviy iqtisodiy tafakkurga ta'sirini chuqur o'rganish hamda tadqiq qilish dolzarb vazifa hisoblanadi. O'zbekiston iqtisodiyotini modernizatsiya qilish va raqobatbardoshligini oshirish yo'lida turgan hozirgi sharoitda, iqtisodiy rivojlanishning turli modellarini, ular tarixiy va nazariy jihatdan qanday shakllanganligini tahlil qilish muhimdir. Iqtisodiy nazariyalarning tarixiy rivojlanishi, har bir maktabning o'z davrining ijtimoiy-iqtisodiy sharoitlaridan kelib ...