MUSTAQIL ISH

KIRISH Iqtisodiyotda milliy daromadni aniqlash usullarini chuqur tushunish har qanday davlatning iqtisodiy rivojlanishi va farovonligi uchun hal qiluvchi ahamiyatga ega. Milliy daromad mamlakatning umumiy iqtisodiy faoliyati va ishlab chiqarish quvvatini aks ettiruvchi asosiy makroiqtisodiy ko'rsatkichlardan biridir. Uning aniq hisob-kitobi iqtisodiy siyosatni shakllantirish, resurslarni taqsimlash, davlat byudjetini rejalashtirish va umumiy iqtisodiy tendentsiyalarni baholashda juda muhimdir. Global iqtisodiyot tobora murakkablashib borayotgan, raqamli transformatsiya va geosiyosiy o'zgarishlar bilan birga olib borilayotgan bir sharoitda, milliy daromadni aniq baholash usullarini doimiy ravishda takomillashtirish zarurati yanada ortmoqda. Bu usullar orqali iqtisodiy o'sish sur'atlari, aholi farovonligi darajasi va xalqaro iqtisodiy integratsiya darajasi kabi muhim omillar obyektiv tarzda baholanadi. Zamonaviy dunyoda iqtisodiy barqarorlikni ta'minlash, global raqobatbardoshlikni oshirish va ijtimoiy adolatni ta'minlash uchun milliy daromad ko'rsatkichlaridan to'g'ri foydalanish muhim strategik ahamiyat kasb etadi. Shuningdek, pandemiya, tabiiy ofatlar va boshqa favqulodda vaziyatlar sharoitida iqtisodiyotning chidamliligini baholashda ham milliy daromad ko'rsatkichlari asosiy mezon bo'lib xizmat qiladi. Shu nuqtai nazardan, milliy daromadni aniqlashda qo'llaniladigan uchta asosiy usul – daromadlar usuli, xarajatlar usuli va qo'shilgan qiymat usuli – o'zining murakkabliklari, afzalliklari va kamchiliklariga ega. Biroq, ko'p hollarda, turli mamlakatlar va mintaqalar ushbu usullarni o'zlarining o'ziga xos iqtisodiy tuzilmalari va ma'lumotlar bazalariga moslashtirishda muammolarga duch kelishadi. Ba'zi rivojlanayotgan mamlakatlarda norasmiy iqtisodiyotning katta ulushi, ma'lumotlar yig'ish tizimlarining yetarli darajada rivojlanmaganligi va xalqaro standartlarga mos kelmasligi milliy daromadni aniq hisoblashda jiddiy to'siq bo'lib xizmat qiladi. Bu esa, o'z navbatida, ...