MUSTAQIL ISH

KIRISH Zamonaviy texnika va texnologiyalar rivoji jamiyat hayotining barcha jabhalariga chuqur kirib bormoqda, ishlab chiqarishdan tortib, kundalik turmushgacha bo'lgan jarayonlarni tubdan o'zgartirmoqda. Bu jarayonlar inson va texnika o'rtasidagi o'zaro ta'sirning murakkablashishiga olib kelmoqda, natijada muhandislik faoliyatida inson omilining ahamiyati tobora ortib bormoqda. Murakkab texnik tizimlarni loyihalash, yaratish, boshqarish va ulardan foydalanishda inson psixikasining xususiyatlarini hisobga olish, xatolar ehtimolini kamaytirish va tizimlar samaradorligini oshirish bugungi kunning eng dolzarb vazifalaridan biridir. Global miqyosda raqamlashtirish, avtomatlashtirish va sun'iy intellektning jadal rivojlanishi sharoitida, inson operatori va murakkab texnik vositalar o'rtasidagi optimal munosabatni ta'minlash, insonning kognitiv, hissiy va psixomotor qobiliyatlarini maksimal darajada samarali ishga solish, shu bilan birga uning haddan tashqari yuklanishining oldini olish muammosi yanada keskinlashmoqda. Bu esa muhandislik psixologiyasi fanining nazariy va amaliy ahamiyatini yaqqol ko'rsatib turibdi. Mazkur fan, texnologik taraqqiyotning inson salomatligi, ish unumdorligi va umuman jamiyat rivojiga ta'sirini tushunish, bashorat qilish va optimallashtirishga qaratilgan fundamental tadqiqotlar o'tkazishni taqozo etadi. Uning yutuqlari sanoat, transport, mudofaa, sog'liqni saqlash va boshqa sohalarda xavfsizlik, ishonchlilik va samaradorlikni oshirishda hal qiluvchi rol o'ynaydi. [rasm]} Muammoli vaziyat shundan iboratki, texnik tizimlarning murakkablashuvi bilan birga, insonning bu tizimlar bilan o'zaro ta'siri ham murakkablashib bormoqda. Ko'pincha texnik yechimlarni ishlab chiqishda inson psixikasining xususiyatlari, uning cheklovlari va imkoniyatlari yetarlicha hisobga olinmaydi, bu esa xato, avariya va baxtsiz hodisalarga olib kelishi mumkin. Shu sababli, inson-mashina tizimlarining xavfsizligi va samaradorligini ta'minlash uchun inson omilini ilmiy aso ...