MUSTAQIL ISH

KIRISH Adabiyotshunoslik fanining fundamental yo'nalishlaridan biri adabiy asarlarning chuqur tahlili va talqini hisoblanadi. Bu jarayon adabiyotning ijtimoiy-madaniy funktsiyasini anglashda, avlodlararo qadriyatlar uzluksizligini ta'minlashda va estetik didni shakllantirishda muhim ahamiyat kasb etadi. O'zbek adabiyoti xazinasida alohida o'rin tutgan Oybek ijodining, xususan, "Bolalik" va "Alisherning yoshligi" kabi avtobiografik qissalari tahlili bugungi kunda ham o'z dolzarbligini yo'qotmagan. Bu asarlar nafaqat ijodkorning shaxsiy hayot yo'lini aks ettiradi, balki XX asr boshlaridagi Turkiston jamiyatining ijtimoiy-siyosiy, ma'naviy-ma'rifiy manzarasi, o'sha davr yoshlarining shakllanish jarayoni, ma'rifatga intilishi, xalq taqdiriga daxldorlik tuyg'ulari kabi masalalarni ham o'zida mujassam etadi. Ularning tahlili yoshlar tarbiyasida adabiyotning o'rni, milliy o'zlikni anglash va tarixiy xotirani mustahkamlash nuqtai nazaridan ham muhimdir. Ushbu tadqiqot Oybekning "Bolalik" va "Alisherning yoshligi" qissalaridagi badiiy-estetik xususiyatlarni, syujet-kompozitsion tuzilmalarini, obrazlar tizimini, til va uslub xususiyatlarini, shuningdek, asarlarning zamonaviy adabiy jarayonlardagi o'rnini kompleks tahlil qilishga qaratilgan. Bu asarlarning janr xususiyatlari, Oybekning avtobiografik prozada erishgan yutuqlari, shaxsiy kechinmalar orqali umuminsoniy g'oyalarni ifodalash mahorati va o'zbek adabiyotida bolalik mavzusining rivojlanishiga qo'shgan hissasi kabi jihatlarni atroflicha o'rganish tadqiqotning asosiy muammosini tashkil etadi. Tadqiqotning maqsadi mazkur qissalarning o'zbek adabiyoti tarixida tutgan o'rnini aniqlash, ularning badiiy qimmatini qayta baholash, Oybek ijodiy metodining o'ziga xos xususiyatlarini ochib berish va asarlar orqali aks etgan davr ruhini zamonaviy nuqtai nazardan tahlil qilishdan iborat. Belgilangan maqsadlarga erishish uchun bir qator vazifalar amalga oshiriladi: asarlarning genezisi va yaratilish tarixi o'rganiladi; syujet-kompo ...