MUSTAQIL ISH

KIRISH Iqtisodiy barqarorlik va barqaror rivojlanishni ta'minlash har qanday davlatning, xususan, jadal islohotlar yo'lida borayotgan O'zbekistonning makroiqtisodiy siyosatining markaziy masalalaridan biridir. Inflyatsiya va pul massasi o'rtasidagi munosabatlar iqtisodiy nazariya va amaliyotda eng ko'p o'rganiladigan, ayni paytda eng murakkab va bahsli masalalardan biri bo'lib qolmoqda. Pul massasining o'sishi narxlar darajasiga qanday ta'sir ko'rsatishi, bu ta'sir qisqa muddatli tebranishlar doirasidan qanday farqlanishi va uzoq muddatli istiqbolda iqtisodiyotga qanday oqibatlarni keltirib chiqarishi dinamik makroiqtisodiyot fanining asosiy savollaridan biridir. O'zbekiston kabi transformatsiya davrini boshdan kechirayotgan, bozor iqtisodiyoti tamoyillarini chuqurlashtirishga intilayotgan mamlakatlarda ushbu bog'liqlikni tushunish, ayniqsa, muhimdir. Chunki bu mamlakatlarda institutsional tuzilmalar, moliyaviy bozorlar rivojlanishi va monetar siyosat mexanizmlari boshqa, rivojlangan iqtisodiyotlarnikidan sezilarli farq qilishi mumkin. Pandemiya, global ta'minot zanjiridagi uzilishlar, geosiyosiy keskinliklar va jahon narxlarining o'zgaruvchanligi kabi so'nggi yillardagi global hodisalar fonida inflyatsion bosimlar butun dunyo bo'ylab kuchaydi. Bu o'z navbatida, Markaziy banklarning pul-kredit siyosati samaradorligi va iqtisodiy barqarorlikni ta'minlash borasidagi qiyinchiliklarni yanada oshirdi. O'zbekistonda ham valyuta bozorining liberallashtirilishi, fiskal konsolidatsiya harakatlari va strukturaviy islohotlar sharoitida pul-kredit siyosatining o'rni va uning inflyatsiyaga uzoq muddatli ta'siri yanada dolzarb tus oldi. Xususan, pul taklifi dinamikasi inflyatsion kutilmalarga qanday ta'sir qilishi, real va nominal o'zgaruvchilar o'rtasidagi o'zaro bog'liqlikning barqarorligi hamda bu omillarning aholi turmush darajasiga, investitsion muhitga va umuman iqtisodiy o'sish sur'atlariga ta'siri chuqur tahlilni talab etadi. Masalan, Pul miqdori nazariyasi (Quantity Theo ...