MUSTAQIL ISH

KIRISH Iqtisodiy barqarorlik va barqaror o'sishga erishish har bir davlatning ustuvor vazifalaridan biridir. Ushbu maqsadlarga erishishda pul massasi va inflatsiya o'rtasidagi munosabatni tushunish markaziy o'rin tutadi. Pul massasining iqtisodiyotdagi rolini o'rganish iqtisodiyot nazariyasi rivojining boshidan buyon iqtisodchilar diqqat markazida bo'lib kelgan. Pul miqdori nazariyasi (Quantity Theory of Money) kabi klassik g'oyalardan tortib, zamonaviy makroiqtisodiy modellar, jumladan, yangi keynschilik va monetaristik yondashuvlargacha, ushbu bog'liqlik har doim muhokamalar va tadqiqotlar markazida bo'lgan. Inflatsiya, ya'ni umumiy narx darajasining barqaror o'sishi, iqtisodiy rivojlanishga to'sqinlik qiluvchi, aholining xarid qobiliyatini pasaytiruvchi, investitsiya muhitini yomonlashtiruvchi va iqtisodiy noaniqlikni keltirib chiqaruvchi jiddiy makroiqtisodiy muammo hisoblanadi. Shuning uchun, inflatsiyani nazorat qilish va narx barqarorligini ta'minlash Markaziy banklar va hukumatlarning pul-kredit siyosati doirasidagi asosiy maqsadlaridan biridir. O'zbekiston iqtisodiyoti so'nggi yillarda keng ko'lamli islohotlar va bozor munosabatlariga o'tish jarayonini boshidan kechirmoqda. Ushbu o'zgarishlar sharoitida pul massasining shakllanishi, uning iqtisodiyotga ta'siri va ayniqsa, narxlar darajasiga nisbatan uzoq muddatli bog'liqligi alohida ahamiyat kasb etadi. O'zbekiston uchun bu masala ayniqsa dolzarbdir, chunki mamlakat erkin bozor mexanizmlarini joriy etish, valyuta siyosatini liberallashtirish va pul-kredit siyosati samaradorligini oshirish bo'yicha muhim qadamlar tashlamoqda. Tarixan, O'zbekistonning transformatsion iqtisodiyoti davrida, ayniqsa 1990-yillarda, inflatsiya darajasi yuqori bo'lgan va pul massasining keskin o'sishi narxlar oshishining asosiy omillaridan biri sifatida ko'rilgan. So'nggi yillarda, Markaziy bankning inflyatsion targetlash rejimiga o'tishga intilishi va pul-kredit siyosatining mustaqilligini oshirish harakatlari fonida, pul massasi ...