MUSTAQIL ISH

KIRISH Bugungi kunda jahon sog'liqni saqlash tizimi misli ko'rilmagan o'zgarishlar davrini boshdan kechirmoqda. Ushbu transformatsiya jarayonining asosiy harakatlantiruvchi kuchi axborot texnologiyalari (AT) bo'lib, ular tibbiyot amaliyoti, tadqiqotlari va boshqaruvini tubdan o'zgartirmoqda. Raqamli sog'liqni saqlash (Digital Health) tushunchasi tibbiyot xizmatlarini ko'rsatish, kasalliklarning oldini olish va aholi salomatligini yaxshilashda innovatsion yondashuvlarni ifodalovchi keng qamrovli soha hisoblanadi. Unda mobil sog'liqni saqlash (mHealth), telesog'liqni saqlash (telehealth), elektron sog'liqni saqlash (eHealth), shaxsiylashtirilgan tibbiyot, big data, sun'iy intellekt (AI), mashinani o'rganish (ML), blokcheyn va boshqa ilg'or texnologiyalar uyg'unlashgan. Ushbu texnologiyalar bemorlarning sog'lig'i haqidagi ma'lumotlarga tezkor kirish, diagnostika jarayonlarini optimallashtirish, davolash samaradorligini oshirish, kasalliklarning oldini olish, shaxsiy sog'liqni saqlashni nazorat qilish va tibbiy resurslardan yanada samarali foydalanish imkoniyatlarini yaratmoqda. Jumladan, epidemiologik nazorat tizimlarining mustahkamlanishi, qiyin erishiladigan hududlardagi bemorlarga masofaviy yordam ko'rsatish, tibbiy xatolarni kamaytirish va aholining tibbiy xizmatlardan qoniqish darajasini oshirishda raqamli sog'liqni saqlashning o'rni beqiyosdir. Shunday qilib, mazkur mavzu bugungi kunda nafaqat ilmiy, balki ijtimoiy-iqtisodiy nuqtai nazardan ham katta dolzarblikka ega. Shu bilan birga, raqamli sog'liqni saqlash tizimini joriy etish va rivojlantirish jarayonida bir qator muammolar ham yuzaga keladi. Bularga, birinchi navbatda, tibbiy ma'lumotlarning xavfsizligi va maxfiyligi, texnologik infratuzilmaning yetishmasligi, tibbiyot xodimlarining texnologik savodxonligini oshirish zarurati, raqamli xizmatlardan foydalanishda aholi o'rtasidagi nomutanosiblik (raqamli bo'linish) va huquqiy-me'yoriy bazani takomillashtirish masalalari kiradi. Ayniqsa, tezkor rivojlanayotga ...