MUSTAQIL ISH

KIRISH Inson evolyutsiyasi va old tarixini o'rganishda moddiy madaniyatning shakllanishi va rivojlanishi markaziy o'rin tutadi. Bu jarayonning muhim qismi sifatida "Rivojlangan urug' jamoasi hunarmandchiligi" mavzusi nafaqat insoniyatning texnologik taraqqiyotini, balki ijtimoiy tuzilmasi, iqtisodiy munosabatlari va madaniy qadriyatlarining shakllanishini ham yoritadi. Ushbu mavzu, ayniqsa, mezolit va neolit davrlariga oid arxeologik topilmalar doirasida o'z dolzarbligini saqlab qolmoqda. Bu davrlar, insoniyat tarixida muhim burilish nuqtasini belgilagan bo'lib, o'troq hayot tarziga o'tish, qishloq xo'jaligining paydo bo'lishi va moddiy ishlab chiqarishning diversifikatsiyasi bilan xarakterlanadi. Hunarmandchilikning rivojlanishi, xususan, kulolchilik, to'quvchilik, toshga ishlov berish va metallurgiyaning dastlabki shakllari, jamoalarning atrof-muhitga moslashish qobiliyatini oshirib, ularning yashash sharoitlarini yaxshilagan. Bu esa o'z navbatida aholi sonining o'sishiga, ijtimoiy ixtisoslashuvga va murakkabroq ijtimoiy tuzilmalarning paydo bo'lishiga zamin yaratgan. Bugungi kunda ham ushbu davr hunarmandchiligi qadimgi tsivilizatsiyalarning negizini tushunish uchun kalit vazifasini o'taydi va arxeologik yodgorliklar, etnografik parallelalar hamda eksperimental arxeologiya orqali doimiy ravishda yangi ma'lumotlar bilan boyitib borilmoqda. Shu sababli, rivojlangan urug' jamoasi hunarmandchiligining kompleks tahlili inson evolyutsiyasi nazariyasini chuqurlashtirishga xizmat qiladi va zamonaviy jamiyatga qadimgi insoniyat tajribasidan saboq olish imkonini beradi. Qadimgi urug' jamoalarining hunarmandchilik faoliyatini tahlil qilishda yuzaga keladigan asosiy muammo, bu davrga oid arxeologik ma'lumotlarning tarqoqligi va ularni bir butun tizim sifatida talqin qilish murakkabligidir. Ko'pincha topilmalar parchali bo'lib, ularning ishlab chiqarish jarayoni, ijtimoiy roli va iqtisodiy ahamiyatini to'liq tiklash qiyin kechadi. Shu bilan birga, zamonaviy arxeologiyada eks ...