MUSTAQIL ISH

KIRISH Shialik yo'nalishidagi Zaydiylik oqimi va uning hozirgi kundagi ahamiyatini tadqiq qilish nafaqat Islom sivilizatsiyasining murakkab va ko'p qirrali tarixini tushunish, balki Yaqin Sharq mintaqasidagi zamonaviy siyosiy jarayonlarni chuqur tahlil qilish uchun ham muhim ahamiyat kasb etadi. Islomdagi mazhabiy xilma-xillikni o'rganish, turli g'oyaviy maktablar o'rtasidagi farqlar va o'xshashliklarni aniqlash dinshunoslik, tarix va siyosatshunoslik fanlari uchun doimiy dolzarb mavzu bo'lib kelgan. Zaydiylik, shialikning ilk shakllaridan biri sifatida, o'zining noyob huquqiy, teologik va siyosiy ta'limotlari bilan ajralib turadi. Ayniqsa, Yaman Arab Respublikasidagi hozirgi mojarolar fonida Zaydiylikning tarixiy ildizlari, ta'limot xususiyatlari va jamiyatdagi roli mintaqaviy barqarorlik va global xavfsizlik nuqtai nazaridan juda muhimdir. Mazkur oqimning nafaqat diniy-g'oyaviy, balki ijtimoiy-siyosiy quvvati ham mavjud bo'lib, uning mintaqadagi strategik joylashuvi va faolligi Yaqin Sharq geopolitikasi uchun sezilarli ta'sir ko'rsatmoqda. Shu bois, Zaydiylikni chuqur va atroflicha o'rganish, uning murakkabliklarini tahlil qilish Islom olamidagi tushunmovchiliklarni bartaraf etishga, madaniyatlararo muloqotni rivojlantirishga va mintaqaviy nizolarga ilmiy asoslangan yechimlar topishga yordam beradi. Shunga qaramay, Zaydiylik oqimi Islomshunoslikda, ayniqsa O'zbekiston akademik maktabida, boshqa Islom mazhablari (masalan, Imomiy shialik yoki Hanafiy sunniylik) kabi atroflicha o'rganilmagan. Uning paydo bo'lishi, shakllanishi, asosiy ta'limotlari, boshqa islomiy yo'nalishlar bilan munosabatlari va hozirgi kundagi global jarayonlarga ta'siri borasida kompleks tahlillar yetarli emas. Ko'pincha, Zaydiylik umumiy shialik kontekstida yuzaki tilga olinadi yoki uning o'ziga xos xususiyatlari e'tibordan chetda qoladi. Bu esa oqimning mohiyatini noto'g'ri talqin qilishga yoki uning ahamiyatini pasaytirishga olib keladi. Ushbu tadqiqotning asosiy maqsadi — Zaydiylik oqiminin ...