MUSTAQIL ISH

KIRISH Soliqlar har qanday zamonaviy davlatning moliyaviy tizimining asosi bo'lib, iqtisodiy barqarorlikni ta'minlash, ijtimoiy adolatni shakllantirish va jamiyatning barcha ehtiyojlarini qondirishda hal qiluvchi ahamiyat kasb etadi. Global iqtisodiy integratsiya jarayonlari, raqamli iqtisodiyotning rivojlanishi, iqlim o'zgarishi kabi global chaqiriqlar va mamlakatlarning barqaror rivojlanish maqsadlari sharoitida soliq siyosatining makroiqtisodiy mohiyatini va uning iqtisodiyotga ta'sirini chuqur o'rganish alohida dolzarblik kasb etmoqda. O'zbekistonning bozor iqtisodiyotiga o'tish jarayonlari, iqtisodiyotni liberallashtirish va xalqaro munosabatlarga faol integratsiyalashuvi sharoitida soliq tizimini modernizatsiya qilish, uning samaradorligini oshirish va investitsiya muhitini yaxshilashda uning makroiqtisodiy rolini tushunish strategik ahamiyatga ega. Soliqlar nafaqat davlat byudjetini shakllantiruvchi asosiy manba, balki iqtisodiy o'sishni rag'batlantirish, inflyatsiyani nazorat qilish, ishsizlikni kamaytirish va aholi daromadlari tengsizligini yumshatish kabi makroiqtisodiy maqsadlarga erishish vositasidir. Shuningdek, ularning tadbirkorlik faoliyatiga, iste'molga va jamg'armalarga ta'siri, umuman olganda, milliy iqtisodiyotning raqobatbardoshligini belgilaydi. Shu sababli, soliqlarning makroiqtisodiy mexanizmlarini har tomonlama tahlil qilish zamonaviy iqtisodiy siyosatni shakllantirish uchun muhim ilmiy asos yaratadi. Mavzuning dolzarbligiga qaramay, soliq siyosatining makroiqtisodiy o'sishga, inflyatsiyaga, bandlikka va daromadlar taqsimotiga optimal ta'siri masalasi hali ham murakkab va bahsli muammo bo'lib qolmoqda. Turli soliq turlari va stavkalari iqtisodiy agentlarning xulq-atvoriga qanday ta'sir ko'rsatadi? Soliq yukining o'zgarishi jami talab va jami taklifga qanday oqibatlarni olib keladi? Davlatning fiskal manbalarga bo'lgan ehtiyojlari bilan iqtisodiy o'sishni rag'batlantirish o'rtasidagi muvozanatni topish ko'plab mamlakatlar, xususan, rivojlana ...