đź“– 15 sahifa
O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY TA'LIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
TOSHKENT DAVLAT IQTISODIYOT UNIVERSITETI
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI FAKULTETI
AXBOROT TIZIMLARI KAFEDRASI
"Sun'iy intellekt va neyron tarmoqlar"
fanidan
Tavsiya tizimlari (Recommendation Systems) qanday ishlaydi
mavzusida
MUSTAQIL ISH
Bajardi: 404-20 guruh talabasi
Abdullayev Sardor Akmalovich
Qabul qildi: Karimova Nilufar Baxtiyorovna
Toshkent - 2026
1-sahifa
đź“„ 2-sahifa: Reja va Kirish
REJA:
- Ma'lumotlarni yig'ish va tayyorlash
- Algoritmlar va modellar (Filtrlash usullari)
- Tavsiyalarni shakllantirish
- Tizimni baholash va takomillashtirish
- Tavsiya tizimlarini qo'llash sohalari
KIRISH
KIRISH
Bugungi raqamli asrda ma'lumotlar hajmining misli ko'rilmagan darajada o'sishi, iste'molchilarning turli mahsulotlar, xizmatlar, axborotlar va kontentlar orasida saralash jarayonini murakkablashtirmoqda. Elektron tijorat platformalari, ijtimoiy tarmoqlar, media servislar va boshqa onlayn xizmatlar har kuni milliardlab interfaol harakatlarni qayd etadi, bu esa foydalanuvchilarning shaxsiy ehtiyojlari va afzalliklariga mos keladigan kontentni aniqlash zaruratini keltirib chiqaradi. Aynan shu nuqtai nazardan tavsiya tizimlari (recommendation systems) zamonaviy axborot texnologiyalari landshaftining ajralmas qismiga aylangan. Ushbu tizimlar katta hajmdagi ma'lumotlarni tahlil qilib, foydalanuvchiga uning qiziqishlariga mos keladigan narsalarni taklif qilish orqali raqamli tajribani sezilarli darajada yaxshilaydi. Ular nafaqat foydalanuvchi qoniqishini oshiradi, balki bizneslar uchun ham muhim ahamiyat kasb etadi, chunki ular savdo hajmini oshirishga, mijozlar sodiqligini mustahkamlashga va yangi mahsulotlarni joriy etishga yordam beradi. Sun'iy intellekt va neyron tarmoqlarning rivojlanishi bilan tavsiya tizimlari tobora murakkablashib, yanada aniqroq va samaraliroq bo'lib bormoqda, bu esa ularning dolzarbligini yanada oshirmoqda.
Shu bilan birga, tavsiya tizimlarini loyihalash va optimallashtirishda bir qator murakkab muammolar mavjud. Ma'lumotlarning kamligi (sparsity), "sovuq start" (cold start) muammosi, foydalanuvchi afzalliklarining dinamikligi, ma'lumotlardagi tarafkashlik (bias) va maxfiylik kabi masalalar ularning samaradorligini cheklashi mumkin. An'anaviy filtrlash usullari, masalan, kollaborativ filtrlash (collaborative filtering) yoki kontentga asoslangan filtrlash (content-based filtering), ma'lum cheklovlarga ega bo'lib, murakkab foydalanuvchi xatti-harakatlarini va elementlar o'rtasidagi yashirin bog'liqliklarni to'liq aks ettira olmaydi. Bu esa sun'iy intellekt va neyron tarmoqlarning yanada ilg'or usullarini joriy etish orqali ushbu muammolarni
...
Davomini ko'rish uchun ro'yxatdan o'ting
To'liq hujjatni Word formatida yuklab olish yoki o'zingizga mos variantini yaratish uchun bepul ro'yxatdan o'ting.