MUSTAQIL ISH

KIRISH Temuriylar davlati nafaqat O'rta asrlar Sharqining, balki jahon tarixining ham eng yorqin sahifalaridan birini tashkil etadi. Amir Temur tomonidan asos solingan bu ulkan imperiya, o'zining qisqa umriga qaramay, harbiy-siyosiy, ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy sohalarda misli ko'rilmagan yuksakliklarga erishdi. Bugungi kunda ham Temuriylar davlatining boy merosi, uning mintaqa va global sivilizatsiyalar rivojiga ta'siri, davlatchilik, diplomatiya, fan va madaniyat sohasidagi ilg'or g'oyalari chuqur o'rganishga muhtoj. Ayniqsa, globalizatsiya jarayonlari chuqurlashib borayotgan hozirgi sharoitda, o'tmishdagi buyuk davlatlarning tajribasi, ularning yutuqlari va xatolari zamonaviy davlatchilik qurilishi, xalqaro munosabatlarni barpo etish va milliy o'zlikni anglash uchun muhim manba bo'lib xizmat qiladi. Temuriylar davri o'ziga xos sintez davri bo'lganligi, turli madaniyatlar, dinlar va an'analar uyg'unlashgan makonni yaratganligi sababli, uning o'rganilishi bugungi zamonaviy ko'p madaniyatli jamiyatlar uchun ham qimmatli saboqlarni berishi mumkin. Temuriy shahzodalarning ilm-fan va madaniyatga homiyligi tufayli yuzaga kelgan Uyg'onish davri Sharqning ilm-ma'rifat markaziga aylanishiga zamin yaratdi va bu holat G'arb Uyg'onishiga ham bevosita ta'sir ko'rsatdi, bu esa mavzuning dolzarbligini yanada oshiradi. Temuriylar davlatini tadqiq etishda bir qator muammolar mavjud bo'lib, ular zamonaviy tarixshunoslik oldiga yangi vazifalar qo'yadi. Birinchidan, Temur shaxsiyati va uning faoliyatiga nisbatan Sharq va G'arb tarixshunosligida turli xil yondashuvlar mavjudligi, ba'zan bir-biriga zid qarashlarning uchrashi tadqiqotni murakkablashtiradi. Ikkinchidan, Temuriylar davlatining ichki tuzilishi, boshqaruv tizimi, ijtimoiy qatlamlar o'rtasidagi munosabatlar va iqtisodiy mexanizmlar borasida hali ham to'liq o'rganilmagan jihatlar ko'p. Uchinchidan, Temuriylar madaniyati, san'ati va ilm-fani butun insoniyat sivilizatsiyasiga ko'rsatgan ta'sirini yanada chuqurroq tahlil qili ...