MUSTAQIL ISH

KIRISH Dinshunoslik fanining fundamental yo'nalishlaridan biri sifatida qadimiy dinlarning teologik asoslari va diniy amaliyotlarini o'rganish alohida ahamiyat kasb etadi. Ayniqsa, Sharq sivilizatsiyasining shakllanishida muhim rol o'ynagan, falsafiy va axloqiy g'oyalari bilan jahon madaniyatiga sezilarli ta'sir ko'rsatgan zardushtiylik ta'limoti bu borada tadqiqotchilar uchun keng imkoniyatlar yaratadi. Zardushtiylikning teologik tizimi, uning dualistik qarashlari, Axura Mazda va Angra Mainyuning kurashi haqidagi tasavvurlari, shuningdek, marosimlarining boy va murakkab tabiati nafaqat dinshunoslik, balki falsafa, tarix, madaniyatshunoslik va antropologiya kabi fanlar uchun ham qimmatli ma'lumotlar manbai hisoblanadi. Bugungi globallashuv sharoitida, turli dinlar va madaniyatlar o'rtasidagi muloqot va o'zaro tushunishni rivojlantirish zarurati ortib borayotgan bir paytda, zardushtiylik kabi qadimiy, ammo tirik dinlarning mohiyatini chuqur tushunish ayniqsa dolzarbdir. Uning diniy pluralizm va tolerantlikka doir ba'zi jihatlari zamonaviy jamiyat uchun ham ibrat bo'lishi mumkin. Qolaversa, O'zbekiston hududida zardushtiylikning keng tarqalgani va uning madaniy merosimizda o'z aksini topgani ushbu mavzuning milliy va mintaqaviy dolzarbligini yanada oshiradi. Mazkur tadqiqotda zardushtiylikning teologik tizimi va diniy marosimlarining o'zaro bog'liqligi, evolyutsiyasi hamda ularning zamonaviy dunyoqarashga ta'siri masalasi atroflicha ko'rib chiqiladi. Muammo shundan iboratki, ko'plab ilmiy ishlar zardushtiylikning alohida jihatlariga e'tibor qaratgan bo'lsa-da, uning teologik asoslari va marosimiy amaliyotlari o'rtasidagi organik aloqa, ayniqsa ularning ontologik, epistemologik va esxatologik ma'nolari kompleks tarzda tahlil qilinmagan. Shuningdek, zardushtiylikning qadimgi Erondan hozirgi davrgacha bo'lgan rivojlanish bosqichlarida marosimlarning o'zgarishi va teologik asoslar bilan bog'liqligi yetarlicha chuqur o'rganilmagan. Tadqiqotning asosiy maqsadi zardushtiyli ...