KURS ISHI

KIRISH 1815-1870-yillarda Fransiya tarixiy davrining jahon va O'zbekiston tarix fanidagi o'rni va dolzarbligi bugungi kunda yanada ortib bormoqda. Garchi ushbu davr uchun aniq global bozor hajmi yoki O'zbekistondagi ko'rsatkichlar to'g'ridan-to'g'ri mavjud bo'lmasa-da, XXI asrning ikkinchi yarmida Yevropada yuz bergan tub o'zgarishlar, sanoat inqilobi va millatchilik harakatlarining avj olishi hozirgi globallashuv sharoitida davlatlar rivojlanish yo'llarini tushunish uchun muhim nazariy va amaliy asoslarni yaratadi. Fransiya tarixining ushbu davri, xususan, Respublika va imperiya o'rtasidagi kurash, ijtimoiy-iqtisodiy modernizatsiya jarayonlari, shuningdek, Yevropa siyosiy xaritasining o'zgarishi kabi hodisalar hozirgi zamon davlatlarining ichki va tashqi siyosatidagi muammolarni tahlil qilishda muhim parallelga ega. Bu davrda Yevropada boshlangan o'zgarishlar nafaqat qit'a, balki butun dunyo siyosiy-iqtisodiy tizimiga ta'sir ko'rsatgan. Mazkur davrni tadqiq qilishning zarurati, birinchidan, 1815-1870 yillarda Fransiyada amalga oshirilgan ijtimoiy-siyosiy va iqtisodiy transformatsiyalarning zamonaviy davlatlar rivojlanishidagi o'rni va oqibatlarini chuqur anglashdan iborat. Ikkinchidan, ushbu davrdagi siyosiy inqiloblar, monarxiya va respublika institutlarining shakllanishi, ijtimoiy harakatlar va milliy birlikning kuchayishi kabi hodisalar O'zbekistonning ham o'z taraqqiyot yo'lini belgilashida qiyosiy tahlil uchun noyob material beradi. Ayniqsa, sanoatlashuv jarayonlarining boshlanishi va uning jamiyatga ta'siri hozirgi O'zbekistonning iqtisodiy modernizatsiyasi uchun ham nazariy yo'nalishlarni taklif etishi mumkin. 1815-1870-yillarda Fransiyaning tarixiy jarayonlari dunyo tarixshunosligida keng ko'lamda o'rganilgan. Xususan, Fransua Gizo o'zining "Fransiya sivilizatsiyasi tarixi" asarida ushbu davrdagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy o'zgarishlarning chuqur tahlilini bergan bo'lib, ayniqsa, Jamiyatning rivojlanishida davlat institutlarining rolini asoslagan [1]. Adolphe Thiers esa Bonapartizm va monarxiya davridagi siyosiy tizimlarning ta'sirini o'rgangan bo'lib, Napoleon I va Napoleon III hukmronliklarini qiyosiy tahlil qilgan [2]. Ernest Renan o'z tadqiqotlarida millat tushunchasining shakllanishi va uning siyosiy hayotga ta'sirini yoritgan hamda milliy birlikning muhimligini ta'kidlagan [3]. Georges Lefebvre esa X asr inqiloblari va ularning iqtisodiy ...