KURS ISHI

KIRISH O‘zbek adabiyotidagi hajviy janrning eng noyob namoyandalaridan biri bo‘lmish Avaz ijodining bugungi kunda o‘rganilishi va targ‘ib qilinishi dolzarb masaladir. Jahon adabiyotida hajviy janrning o‘rni va ta’siri tobora ortib bormoqda; masalan, so‘nggi yillarda dunyo miqyosida hajviy kitoblar savdosi yiliga o‘rtacha 1.2 mlrd dollardan oshib, ijtimoiy tanqidiy asarlarga bo‘lgan qiziqishning yuksakligini ko‘rsatmoqda [1]. O‘zbekistonda esa, demokratiklashuv jarayonlari hamda fikr erkinligining kengayishi bilan birga, jamiyatdagi turli kamchiliklar, illatlar va noxush holatlarni hajviy yo‘sinda fosh etuvchi adabiy asarlarga bo‘lgan talab ortib bormoqda. Bu esa, "O‘zbekiston – 2030" strategiyasi doirasida ma’naviy-ma’rifiy ishlar samaradorligini oshirish va fuqarolik jamiyatini rivojlantirish kabi ustuvor vazifalar bilan chambarchas bog‘liq bo‘lib, Avaz kabi zabardast hajviyanavislar ijodini yangicha talqinda o‘rganishni zarur qilib qo‘yadi. Jamiyatda uchrayotgan korrupsiya, byurokratiya, axloqsizlik kabi illatlarga qarshi kurashda hajviyotning ta’sirchan vosita ekanligi shubhasizdir. Avaz ijodini chuqur o‘rganish, uning zamonaviy adabiy-tanqidiy tahlilini olib borish, xususan, uning jamiyatdagi muammolarni ochib berishdagi o‘rni va targ‘ibot imkoniyatlarini baholash hozirgi kunda muhim ilmiy-amaliy vazifa hisoblanadi. Hajviy janrning rivojlanishi va uning ijtimoiy-siyosiy jarayonlarga ta’siri bo‘yicha ko‘plab ilmiy tadqiqotlar olib borilgan bo‘lsa-da, Avaz ijodiga nisbatan zamonaviy yondashuvlar, xususan, uning targ‘ibot strategiyasini iqtisodiy asoslash va hozirgi davr talablariga moslashtirish borasida hali ham bo‘shliqlar mavjud. Qolaversa, so‘nggi yillarda internet texnologiyalarining rivojlanishi va ijtimoiy tarmoqlarning keng tarqalishi hajviy asarlarni targ‘ib qilishning yangi usullarini ham ochib berdi, biroq bu yo‘nalishda ham tizimli yondashuvlar hali to‘liq shakllanmagan. Ushbu kurs ishida aynan shu muammolarga e’tibor qaratilib, Avaz hajviyoti ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan atroflicha tahlil qilinadi. Kurs ishining obyekti O‘zbek adabiyotining ulug‘ namoyandasi, hajviyanavis shoir Avazning to‘liq ijodi hamda uning adabiy-ijtimoiy ahamiyatidir. Bu ijod orqali o‘sha davr jamiyatining turli qirralari, ijtimoiy illatlar va insoniy kamchiliklar ochib berilgan. Predmeti esa Avaz hajviyoti tarkibidagi janr xususiyatlari, uslubiy vositalar, badii ...