KURS ISHI

KIRISH O'zbekistonda raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish bugungi kunda mamlakat iqtisodiy siyosatining ustuvor yo'nalishlaridan biri hisoblanadi. Global raqamli iqtisodiyot bozori hajmi 2023-yilda taxminan 16,5 trillion AQSH dollarini tashkil etgan bo'lib, bu umumiy jahon YaIMining qariyb 18% ga tengdir [1]. Prognozlarga ko'ra, 2030-yilga borib bu ko'rsatkich 25 trillion AQSH dollariga yetishi kutilmoqda [2]. O'zbekiston Respublikasida raqamli iqtisodiyotning YaIMdagi ulushi 2023-yilda 2,8% ga yetdi, bu 2020-yilga nisbatan 1,2% ga ko'pdir [3]. Elektron tijorat aylanmasi 2023-yilda 2022-yilga nisbatan 85% ga o'sib, 21 trillion so'mni tashkil etdi [4]. Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalari sohasida eksport hajmi esa 2023-yilda 2022-yilga nisbatan 2,5 barobar o'sib, 340 million AQSH dollaridan oshdi [5]. Ushbu statistik ma'lumotlar raqamli transformatsiyaning nafaqat global miqyosda, balki O'zbekiston sharoitida ham iqtisodiy o'sishning asosiy drayverlaridan biriga aylanib borayotganligini yaqqol ko'rsatadi. Bugungi kunda raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish O'zbekiston uchun muhim ahamiyat kasb etmoqda, chunki u iqtisodiy samaradorlikni oshirish, yangi ish o'rinlari yaratish, xizmatlar sifatini yaxshilash va aholi turmush darajasini ko'tarish imkoniyatini beradi. Biroq, mamlakatda raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish borasida hali hal etilmagan qator muammolar mavjud. Bularga raqamli infratuzilmaning hududlararo notekis rivojlanganligi, malakali kadrlar yetishmovchiligi, raqamli ko'nikmalarning aholi o'rtasida pastligi, kiberxavfsizlik tahdidlari, raqamli xizmatlarga ishonch darajasining oshishi zaruriyati va raqamli platformalarning samarali integratsiyasi masalalari kiradi. Shu bilan birga, mahalliy tadbirkorlik subyektlarining raqamli texnologiyalardan foydalanish darajasi pastligi hamda ularni innovatsion faoliyatga jalb etishning yangi mexanizmlarini ishlab chiqish dolzarb vazifalardan sanaladi. Raqamli iqtisodiyotning nazariy asoslari va rivojlanish tendensiyalari jahon miqyosida ko'plab olimlar tomonidan chuqur o'rganilgan. Masalan, D. Tapscott (1995) o'zining "The Digital Economy" asarida ilk bor raqamli iqtisodiyot tushunchasini ilmiy muomalaga kiritib, axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining iqtisodiyotga ta'sirini ochib berdi [6]. E. Brynjolfsson va A. McAfee (2014) "The Second Machine Age" kitobida raqamli texnologiyalar, avtomatizat ...