KURS ISHI

KIRISH Bolalarning har tomonlama rivojlanishida tabiat bilan bevosita aloqa o‘rnatishning ahamiyati kun sayin ortib bormoqda. Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (JSST) ma’lumotlariga ko‘ra, shaharlashish darajasining ortishi bilan bolalarning ochiq havoda o‘ynash imkoniyatlari 70% ga qisqargan [1]. Bunday sharoitda yer maydonchalarini tashkil etish, ayniqsa, turli yosh guruhlarining ehtiyojlariga moslashtirilgan holda, bolalarning jismoniy, aqliy va hissiy rivojlanishi uchun muhim hisoblanadi. O‘zbekistonda ham maktabgacha ta’lim muassasalari soni 2017 yildagi 5 mingdan 2023 yilga kelib 30 mingdan oshgan [2], bu esa har bir bolaga sifatli ta’lim va rivojlanish sharoitlarini yaratish zaruratini keltirib chiqaradi. Xususan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 9 sentyabrdagi “Maktabgacha ta’lim tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PQ-3261-son qarorida bolalarni tabiat bilan tanishtirish orqali ularda ekologik madaniyatni shakllantirish muhim vazifalardan biri sifatida belgilangan [3]. Bu esa bolalarning yoshi va rivojlanish xususiyatlariga mos keladigan, ularni tabiatga yaqinlashtiradigan, o‘rganish va tadqiqot qilishga undaydigan zamonaviy yer maydonchalarini yaratish texnologiyalarini joriy etishni dolzarb masalaga aylantiradi. Bugungi kunda texnologiya va raqamlashtirishning tez sur’atlarda rivojlanishi bolalarning tabiat bilan bevosita muloqot qilish imkoniyatlarini cheklab qo‘ymoqda. Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, bolalar kuniga o‘rtacha 7 soatdan ortiq vaqtni ekran oldida o‘tkazadi, bu esa ularning jismoniy faolligini 50% ga kamaytiradi va tabiat bilan aloqasini susaytiradi [4]. Bunday sharoitda, bolalarni tabiatga jalb etish, ularda ekologik onglilikni shakllantirish, sog‘lom turmush tarzini targ‘ib qilish va ularning ijodiy salohiyatini oshirish uchun samarali yechimlar talab etiladi. Yer maydonchalarini tashkil etish texnologiyasi aynan shu muammolarga yechim topishga qaratilgan bo‘lib, u bolalarga o‘yin orqali o‘rganish, tabiatni his qilish, unga g‘amxo‘rlik qilish va o‘zini jamoaning bir qismi sifatida his qilish imkoniyatini beradi. Mavjud yer maydonchalari asosan standart o‘yin jihozlari bilan cheklangan bo‘lib, turli yosh guruhlarining o‘ziga xos ehtiyojlarini, sensor idrokini va ijodiy faoliyatini to‘liq qondira olmaydi. Ushbu kurs ishi aynan shu bo‘shliqni to‘ldirishga, ya’ni bolalarning yoshiga mos, ...