MUSTAQIL ISH

KIRISH Bolaning jinoyat protsessual huquqlari masalasi bugungi kunda xalqaro huquq va milliy qonunchilikda tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. Jamiyatning rivojlanishi, inson huquqlari, ayniqsa, zaif guruhlarning huquqlarini himoya qilishga qaratilgan global tendensiyalar jabrlanuvchi bolaning jinoyat protsessual holatini yanada mustahkamlash zaruratini keltirib chiqarmoqda. Bolalikning o'zi maxsus himoyaga muhtoj bir davr bo'lib, bu davrda sodir bo'lgan har qanday zo'ravonlik yoki jinoyat bolaning psixologik, jismoniy va ijtimoiy rivojlanishiga chuqur salbiy ta'sir ko'rsatishi mumkin. Jinoyat protsessida jabrlanuvchi bola faqatgina jinoyatning qurboni bo'lib qolmasdan, balki protsessning o'zi ham uning uchun qo'shimcha travmatik tajriba bo'lishi ehtimoli yuqori. Shu sababli, uning huquqlarini himoya qilish, protsessual jarayonlarda uning manfaatlarini ustuvor qo'yish, unga nisbatan adolatli va sezgir yondashuvni ta'minlash muhim dolzarb vazifadir. Xalqaro hamjamiyat va milliy hukumatlar bu masalaga jiddiy e'tibor qaratib, bolalarning huquqlarini himoya qilish bo'yicha qator me'yoriy-huquqiy hujjatlarni qabul qilganiga qaramay, amaliyotda hali ham ko'plab kamchiliklar va qiyinchiliklar mavjud. Ayniqsa, jinoiy protsessual qonunchilikda jabrlanuvchi bolaning alohida holatini to'liq inobatga oladigan va uning manfaatlarini samarali himoya qiladigan aniq mexanizmlarni yaratish zarurati yaqqol ko'zga tashlanadi. [rasm]} Muammoning qo'yilishi shundan iboratki, amaldagi jinoyat protsessual qonunchilikda jabrlanuvchi bolaning protsessual holati kattalarning huquqiy holatidan tubdan farq qiladigan o'ziga xos xususiyatlarni to'liq aks ettirmaydi. Bolalar yosh xususiyatlari, psixologik holatlari, hayotiy tajribalarining yo'qligi sababli jinoyat protsessual jarayonlarining murakkabliklarini tushunishga qiynaladilar va o'z huquqlarini to'liq himoya qila olmaydilar. Bu holat ularning guvohlik berish jarayonida qiyinchiliklarga duch kelishiga, o'z manfaatlarini himoya qiladigan ...