MUSTAQIL ISH

KIRISH Zamonaviy dunyoda inson hayoti va salomatligini himoya qilish, ayniqsa mehnat faoliyati jarayonida, har qanday davlatning ustuvor vazifalaridan biri hisoblanadi. O'zbekiston Respublikasi ham ijtimoiy yo'naltirilgan bozor iqtisodiyotini qurish jarayonida fuqarolarining mehnat huquqlarini kafolatlashga, ular uchun sog'lom va xavfsiz mehnat sharoitlarini yaratishga alohida e'tibor qaratmoqda. Mehnat muhofazasi faqatgina ishlab chiqarish jarayonida baxtsiz hodisalarning oldini olish yoki kasb kasalliklari xavfini kamaytirish bilan cheklanib qolmay, balki ishchilarning jismoniy va ruhiy farovonligini ta'minlashga qaratilgan keng qamrovli tizimdir. Bu tizim jamiyatning ijtimoiy-iqtisodiy barqarorligi va barqaror rivojlanishi uchun fundamental ahamiyatga ega. Ayniqsa, globalizatsiya va tezkor texnologik o'zgarishlar sharoitida, mehnat munosabatlarining murakkablashuvi va yangi turdagi xavflarning paydo bo'lishi mehnat muhofazasi masalalariga yanada chuqur va tizimli yondashuvni talab qiladi. Shu nuqtai nazardan, O'zbekiston Respublikasining asosiy qonuni – Konstitutsiya, shuningdek, Mehnat kodeksi kabi huquqiy hujjatlarning bu sohadagi roli va ahamiyatini tahlil qilish dolzarb masalalardan biridir. Bu hujjatlar nafaqat huquqiy asos yaratadi, balki mehnat muhofazasi sohasida sog'lom muhitni shakllantirish uchun fundamental tamoyillarni belgilab beradi. Mehnat muhofazasi tizimini samarali tashkil etishda yuzaga keladigan asosiy muammo shundaki, nazariy jihatdan mukammal qonunchilik hujjatlari amaliyotda har doim ham to'liq va samarali qo'llanilmaydi. Ish beruvchilarning mas'uliyatsizligi, ishchilardagi huquqiy savodxonlikning pastligi, nazorat organlarining yetarli darajada ta'sirchan emasligi kabi omillar mehnat muhofazasini ta'minlashda qiyinchiliklarni keltirib chiqaradi. Bundan tashqari, iqtisodiy islohotlar sharoitida xususiy sektorning kengayishi bilan birga, mehnat xavfsizligi va gigiyenasi standartlariga rioya qilishda ayrim kamchiliklar kuzatilishi mumkin. T ...