MUSTAQIL ISH

KIRISH Islom siyosiy tafakkuri tarixi nafaqat o'tmishdagi jamiyatlarning tuzilishini anglash, balki hozirgi dunyodagi siyosiy hodisalarni tahlil qilish uchun ham muhim manba hisoblanadi. Ayniqsa, xalifalik institutining paydo bo'lishi, rivojlanishi va inqirozi bilan bog'liq siyosiy-huquqiy nazariyalar bugungi kunda ham dolzarbligini yo'qotmagan. Xalifalik g'oyasi islom olamida siyosiy birlik va diniy legitimlikning asosini tashkil etgan bo'lib, uning mohiyatini tushunish zamonaviy islomiy davlatlar, siyosiy harakatlar va mintaqaviy aloqalardagi dinamikalarni tahlil qilish uchun kalit vazifasini o'taydi. Ming yildan ziyod davom etgan bu institutning huquqiy asoslari, boshqaruv mexanizmlari va hokimiyatning legitimlik tamoyillari borasidagi munozaralar o'sha davrning eng yetuk allomalari, jumladan, Abu al-Hasan al-Movardiy tomonidan chuqur o'rganilgan. Al-Movardiyning "al-Ahkom as-sultoniyya" asari xalifalik boshqaruvi tizimini tizimlashtirishga qaratilgan ilk fundamental ish bo'lib, keyingi asrlar davomida islom siyosiy huquqshunosligining asosini tashkil etgan. Bugungi kunda ham Yaqin Sharqdagi siyosiy beqarorlik, davlat boshqaruvi modellari bo'yicha bahslar va islomiy davlatchilik g'oyalarining qayta jonlanishi fonida al-Movardiyning xalifalik haqidagi konsepsiyasini chuqur o'rganish alohida ahamiyat kasb etadi. Uning asarlarida keltirilgan hokimiyatning legitimlik asoslari, adolat tamoyillari, majburiyatlar va huquqlarning muvozanati masalalari zamonaviy davlat boshqaruvi va fuqarolik jamiyati rivojlanishi uchun ham muhim saboqlar bera oladi. Global siyosatda diniy omilning roli ortib borayotgan bir sharoitda, islom siyosiy tafakkurining chuqur ildizlarini o'rganish madaniy tushunish va sivilizatsiyalararo muloqotni rivojlantirishga xizmat qiladi. Shu nuqtai nazardan, mazkur tadqiqotda al-Movardiyning xalifalik haqidagi siyosiy ta'limotining asosiy qirralarini tahlil qilish orqali islom siyosiy tafakkuri rivojiga qo'shgan hissasini aniqlash muammo qilib qo'yilgan ...