KURS ISHI

KIRISH O‘zbekiston Respublikasi Statistika agentligi maʼlumotlariga ko‘ra, 2023-yilda mamlakat yalpi ichki mahsulotining 4.5 foizi taʼlim sohasiga yo‘naltirilgan bo‘lib, bu ko‘rsatkich rivojlanayotgan davlatlar orasida yuqori hisoblanadi [1]. Shunga qaramay, PISA xalqaro baholash dasturining 2022-yilgi natijalariga ko‘ra, O‘zbekistonlik o‘quvchilar o‘rtacha ball bo‘yicha fan, o‘qish va matematika yo‘nalishlarida OECD mamlakatlari o‘rtacha ko‘rsatkichidan sezilarli darajada past natijalarni qayd etgan [2]. Xususan, fan yo‘nalishida o‘rtacha 355 ball, o‘qish bo‘yicha 336 ball va matematika bo‘yicha 328 ball to‘plangan bo‘lib, bu rivojlangan davlatlar (masalan, Singapur: 561 ball; Yaponiya: 536 ball) ko‘rsatkichlaridan 150-200 ballga ortda qolmoqda [2]. Jahon bankining 2023-yilgi hisobotida esa inson kapitali indeksi bo‘yicha O‘zbekiston 0.62 ball bilan o‘rta darajadagi mamlakatlar qatoriga kiritilgan, bu taʼlim tizimini yanada takomillashtirish zaruratini ko‘rsatadi [3]. O‘zbekistonning 2030-yilga qadar innovatsion iqtisodiyotga o‘tish strategiyasi, ayniqsa, “O‘zbekiston – 2030” strategiyasi [4] doirasida aholi daromadlarini 1.6 baravarga oshirish maqsad qilingan bo‘lib, bu maqsadga erishishda yuqori malakali va zamonaviy ko‘nikmalarga ega inson kapitalini shakllantirish muhim ahamiyat kasb etadi. Ushbu kurs ishining dolzarbligi, birinchi navbatda, O‘zbekistonda taʼlim sifatini oshirish va iqtisodiy rivojlanish talablariga moslashish zarurati bilan belgilanadi. Zamonaviy globallashuv jarayonlari va raqamli transformatsiya sharoitida iqtisodiy rivojlangan davlatlarning ilg‘or taʼlim tajribalarini o‘rganish va ularni O‘zbekiston sharoitiga tatbiq etish mexanizmlarini ishlab chiqish strategik ahamiyatga ega. Bugungi kunda O‘zbekiston taʼlim tizimi oldida turgan asosiy muammolar qatoriga taʼlim mazmunini yangilash, o‘qitish metodikalarini modernizatsiya qilish, pedagog kadrlar malakasini oshirish, taʼlim infratuzilmasini takomillashtirish hamda STEM va raqamli ko‘nikmalarni rivojlantirish kiradi [5]. Ushbu muammolarni hal etish, shuningdek, taʼlim tizimini mehnat bozori ehtiyojlari bilan uyg‘unlashtirish, inson kapitalini samarali rivojlantirish va iqtisodiy o‘sishni qo‘llab-quvvatlash uchun xorijiy ilg‘or tajribalarni chuqur tahlil qilish va ularni O‘zbekistonda tatbiq etishning ilmiy asoslarini ishlab chiqish muhimdir. Xalqaro tajribalarni o‘rganish orqali taʼ ...