KURS ISHI

KIRISH O‘zbekistonda davlat boshqaruvini samaradorligini oshirish maqsadida 2023-yil yakunlari bo‘yicha davlat xizmatlarining 87% elektron shaklga o‘tkazildi, shuningdek, davlat organlari faoliyatida korrupsiyani kamaytirish bo‘yicha amalga oshirilgan chora-tadbirlar natijasida O‘zbekiston Transparency International tashkilotining Korrupsiyani qabul qilish indeksi bo‘yicha 2022-yildagi 126-o‘rindan 2023-yilda 121-o‘ringa ko‘tarildi [1]. Biroq, ushbu ijobiy o‘zgarishlarga qaramay, ma’muriy nazorat va monitoring tizimining hali ham yetarli darajada samarador emasligi, davlat organlari faoliyatida byurokratik to‘siqlar, qonunbuzarlik holatlari va xizmat ko‘rsatish sifati bo‘yicha shikoyatlar saqlanib qolayotgani jiddiy muammo bo‘lib qolmoqda [3]. Masalan, 2023-yilda Davlat xizmatlari agentligiga kelib tushgan jami murojaatlarning qariyb 18% aynan davlat organlari tomonidan taqdim etiladigan xizmatlar sifati yoki muddatlarining buzilishi bilan bog‘liq bo‘lgan [4]. Bu esa mamlakatda ma’muriy nazorat va monitoring mexanizmlarini takomillashtirish zaruratini ko‘rsatadi, chunki samarali nazorat tizimi davlat apparatining hisobdorligini oshirish, fuqarolar ishonchini mustahkamlash va ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishni jadallashtirishning muhim omilidir. Ma’muriy nazorat va monitoring tizimining samaradorligini oshirish masalasi bugungi kunda O‘zbekiston uchun ayniqsa dolzarbdir. Davlat boshqaruvidagi ochiqlik, shaffoflik va hisobdorlikni ta’minlash, shu bilan birga, fuqarolar va tadbirkorlarning huquq va erkinliklarini kafolatlash zarurati bu masalaning ahamiyatini yanada oshiradi [5]. Mavjud tizimdagi ayrim kamchiliklar, masalan, nazorat funksiyalarining takrorlanishi, raqamli texnologiyalardan yetarli darajada foydalanmaslik, xalqaro ilg‘or tajribalarni integratsiya qilishdagi sustlik hamda proaktiv nazorat mexanizmlarining zaifligi davlat apparatining umumiy samaradorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatmoqda [6]. Bu holat, o‘z navbatida, iqtisodiy o‘sishni sekinlashtirishi, investitsiya muhitini yomonlashtirishi va jamiyatda qonun ustuvorligiga bo‘lgan ishonchni pasaytirishi mumkin. Shu sababli, ma’muriy nazorat va monitoring tizimini har tomonlama tahlil qilish, uning samaradorlik mezonlarini aniqlash va xalqaro tajriba asosida takomillashtirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqish ilmiy va amaliy jihatdan katta ahamiyatga ega. Mavzuning o‘rganilganlik darajasi bo‘ ...