KURS ISHI

KIRISH O'zbekistonda huquqbuzarliklar profilaktikasi tizimini takomillashtirish jamiyatda barqarorlik va fuqarolar xavfsizligini ta’minlashning asosiy omillaridan biridir. Ichki ishlar vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, 2023-yilda mamlakatimizda jinoyatchilik umumiy darajasi 2022-yilga nisbatan 10,5% ga kamayganiga qaramay, ma’muriy huquqbuzarliklar soni, ayniqsa, mayda bezorilik, jamoat joylarida mast holda paydo bo‘lish va transport vositalarini tegishli hujjatlarsiz boshqarish kabi holatlar bo‘yicha yuqoriligicha qolmoqda [1]. Jumladan, O'zbekiston Respublikasi Jinoyat ishlari bo'yicha sudlarining 2023-yilgi statistik hisobotlariga ko'ra, ma'muriy huquqbuzarliklar bo'yicha jami 1.2 milliondan ortiq ish ko'rib chiqilgan bo'lib, ularning 78%i profilaktika inspektorlari tomonidan yig'ilgan materiallar asosida ko'rib chiqilgan [2]. Bu ko‘rsatkich profilaktika inspektorlarining ma’muriy cheklash choralarini qo‘llash faoliyatini yanada takomillashtirish zaruratini ko‘rsatadi. Ushbu chora-tadbirlarni samarali qo‘llash nafaqat huquqbuzarliklarning oldini olishga, balki fuqarolarning huquqiy ongi va madaniyatini yuksaltirishga ham xizmat qiladi, jamiyatda qonunga hurmat ruhini mustahkamlaydi. Bugungi kunda mamlakatimizda huquqbuzarliklar profilaktikasi tizimida, xususan, profilaktika inspektorlari faoliyatida bir qator hal etilmagan muammolar mavjud. Jumladan, profilaktika inspektorlarining vakolatlari va ularning ma’muriy cheklash choralarini qo‘llash mexanizmlari, ushbu choralar samaradorligini baholash tizimining yetarli darajada takomillashtirilmaganligi, shuningdek, huquqbuzarliklarning oldini olishda zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish samaradorligi bo‘yicha muammolar dolzarb hisoblanadi. Misol uchun, ichki ishlar organlari faoliyatini o'rganish natijalariga ko'ra, profilaktika inspektorlarining ish yuklamasi o'rtacha 30% ga yuqori bo'lib, bu ularning har bir ma'muriy huquqbuzarlikka o'z vaqtida va sifatli munosabat bildirishiga to'siq bo'lmoqda [3]. Shu sababli, ma’muriy cheklash choralarini qo‘llash faoliyatini takomillashtirish orqali huquqbuzarliklarning oldini olish samaradorligini oshirish, inspektorlarning vakolatlari doirasini aniqlashtirish va ularning ish yuklamasini optimallashtirish bugungi kunda juda muhim vazifadir. Mavzuning o'rganilganlik darajasi bo'yicha xalqaro ilmiy adabiyotlarda keng tadqiqotlar olib borilgan. ...