KURS ISHI

KIRISH O'zbekistonda fuqarolik-huquqiy munosabatlar ishtirokchilari sonining yil sayin ortib borayotgani, ayniqsa, voyaga yetmagan shaxslarning ushbu munosabatlardagi ishtiroki ko'lami kengayishi mazkur mavzuning dolzarbligini yanada oshiradi. O'zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi ma'lumotlariga ko'ra, 2023-yilda 18 yoshga to'lmagan shaxslar ishtirokida 45 mingdan ortiq mayda maishiy bitimlar ro'yxatga olingan bo'lib, bu 2022-yilga nisbatan 12% o'sishni ko'rsatmoqda [1]. Shuningdek, O'zbekiston Respublikasi Markaziy bankining 2023-yilgi hisobotiga ko'ra, 14 yoshdan 18 yoshgacha bo'lgan yoshlar tomonidan bank hisobvaraqlarini ochish holatlari 2022-yilga nisbatan 18% ga ortgan holda 150 mingdan oshiqni tashkil etgan [2]. Voyaga yetmaganlarga tegishli mulkiy huquqlarning himoyasi bilan bog'liq sud ishlari soni ham yildan yilga ko'payib, 2023-yilda 5% ga o'sgan holda 3 mingga yaqin ishni tashkil etdi [3]. Bu ko'rsatkichlar voyaga yetmaganlarning fuqarolik huquqiy munosabatlardagi faolligi sezilarli darajada ortib borayotganini va ularning muomala layoqatini huquqiy tartibga solish mexanizmlarini qayta ko'rib chiqish zaruratini yaqqol ko'rsatib turibdi. Voyaga yetmagan fuqarolarning muomala layoqatini to'g'ri baholash va tartibga solish jamiyatning ijtimoiy-iqtisodiy barqarorligi, bolalar huquqlarini himoya qilish tizimining samaradorligi uchun muhimdir. Ushbu masala yoshlarning ijtimoiy hayotga integratsiyasini ta'minlash, ularning huquqiy savodxonligini oshirish va kelajakdagi to'laqonli fuqarolik munosabatlariga tayyorlash nuqtai nazaridan ham dolzarbdir. Hozirgi kunda O'zbekiston qonunchiligida voyaga yetmaganlarning muomala layoqatini tartibga soluvchi normalar mavjud bo'lsa-da, global iqtisodiy o'zgarishlar, raqamli texnologiyalarning jadal rivojlanishi va ijtimoiy transformatsiyalar sharoitida ushbu mexanizmlarni yanada takomillashtirish zaruriyati paydo bo'lmoqda. Xususan, internet orqali amalga oshiriladigan bitimlar, elektron tijoratdagi ishtirok va kichik tadbirkorlik faoliyatida voyaga yetmaganlarning huquqiy holatini aniqlash, ularning manfaatlarini himoya qilish bilan bog'liq huquqiy bo'shliqlar va amaliy muammolar mavjud. Bu esa, o'z navbatida, voyaga yetmaganlarning fuqarolik munosabatlarida ishtirok etishi bilan bog'liq risklarni kamaytirish va ularning huquqiy himoyasini kuchaytirishga xizmat qiladigan yangi huquqiy yechimlarni izlashni ta ...