KURS ISHI

KIRISH Jahon ta’lim texnologiyalari bozori 2023-yilda 280 milliard AQSh dollarini tashkil etgan bo‘lib, 2030-yilga kelib 800 milliard AQSh dollaridan oshishi prognoz qilinmoqda, bu esa ta’lim sohasiga innovatsion yondashuvlarning dolzarbligini yaqqol ko‘rsatadi [1]. O‘zbekistonda esa raqamli ta’lim platformalaridan foydalanish ko‘rsatkichi 2022-yilda 35% ga yetgan bo‘lsa, 2023-yil yakuniga ko‘ra bu ko‘rsatkich 48% ga yetgani kuzatildi [2]. Ta’lim tizimini modernizatsiya qilish, xususan, boshlang‘ich ta’limda o‘quvchilarning tanqidiy fikrlash, ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirish va milliy qadriyatlar ruhida tarbiyalash masalasi dolzarb ahamiyat kasb etmoqda. Bu jarayonda tarixiy merosimizni, xususan, Zahiriddin Muhammad Boburning "Hatti Boburiy" asarini o‘rganish va uni boshlang‘ich ta’limga integratsiya qilish orqali o‘quvchilarning savodxonlik darajasini oshirish, ularda milliy o‘zlikni anglash tuyg‘usini shakllantirish muhim vazifalardan biri hisoblanadi. Bugungi kunda ta’lim jarayonida o‘quvchilarning passiv bilim oluvchi emas, balki faol ijodkor shaxs sifatida shakllanishini ta’minlash, ularning o‘quv motivatsiyasini oshirish zarurati mavjud. "Hatti Boburiy" kabi noyob yozuv tizimini o‘rganish nafaqat til va adabiyotga bo‘lgan qiziqishni orttiradi, balki bolalarda algoritmik fikrlash, vizual xotira va noan’anaviy yondashuvlarni rivojlantirishga yordam beradi. Mazkur asarning boshlang‘ich ta’limga tatbiq etilishi o‘quv jarayoniga yangi ranglar olib kirishi, bolalarning o‘ziga xos qobiliyatlarini ochib berishi va ularni kelajakda axborot texnologiyalari sohasida muvaffaqiyatli mutaxassislar bo‘lishiga zamin yaratishi mumkin. Shu bilan birga, bu masalada hali chuqur ilmiy tadqiqotlar o‘tkazilmaganligi, uning amaliy mexanizmlari ishlab chiqilmaganligi sababli, mavzu yanada dolzarblashadi. Mavzuning o‘rganilganlik darajasi bo‘yicha xalqaro miqyosda qadimgi yozuv tizimlarini zamonaviy ta’limga integratsiya qilish borasida ko‘plab tadqiqotlar olib borilgan. Masalan, J. Plaget (1970) o‘zining konstruktivistik nazariyasi orqali bolalarning bilimni o‘z-o‘zidan yaratishi va tushunishidagi bosqichlarni tahlil qilgan [3]. L. Vygotskiy (1978) esa ijtimoiy-madaniy nazariyasi bilan tilning bolalar rivojlanishidagi asosiy rolini va ta’lim jarayonining madaniy kontekstini asoslab bergan [4]. M. Montessori (1946) bolalarning mustaqil o‘rganishlari uchun maxsus muhit y ...