KURS ISHI

KIRISH Bugungi kunda, O‘zbekiston Respublikasida kichik biznes subyektlarining umumiy soni 2023-yil yakuniga ko‘ra 600 mingdan oshgan bo‘lib, bu mamlakat yalpi ichki mahsulotining qariyb 54% ini tashkil etmoqda [1]. Davlat statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2023-yilda banklar tomonidan kichik biznes subyektlariga ajratilgan kreditlar hajmi 100 trillion so‘mga yaqinlashib, o‘tgan yilga nisbatan 20% ga o‘sgan [2]. Bu ko‘rsatkichlar bank sektori, xususan, tijorat banklarining kichik biznesni moliyalashtirishdagi muhim rolini yaqqol ko‘rsatadi. Angren shahar Xalq banki BHM ham ushbu iqtisodiy jarayonlarda faol ishtirok etib, shahar iqtisodiyotining rivojlanishiga, aholi bandligini ta’minlashga va tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlashga katta hissa qo‘shmoqda [3]. Ayniqsa, bankning kichik biznes bo‘limi faoliyati mazkur sektorning barqaror o‘sishi va raqobatbardoshligini oshirishda hal qiluvchi ahamiyat kasb etadi. Ushbu mavzuning dolzarbligi, shuningdek, bank sektori va kichik biznes o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlikning tobora kuchayib borayotgani bilan izohlanadi. Iqtisodiyotni modernizatsiya qilish, xizmat ko‘rsatish sohasini rivojlantirish va aholi farovonligini oshirish maqsadida kichik biznesga keng imkoniyatlar yaratilmoqda. Biroq, kichik biznes subyektlari moliyaviy resurslarga, jumladan, bank kreditlariga kirishda hali ham byurokratik to‘siqlar, garov ta’minoti bilan bog‘liq qiyinchiliklar va kredit mablag‘laridan samarali foydalanish bo‘yicha bilim yetishmasligi kabi muammolarga duch kelishmoqda [4]. Shuningdek, banklarning kredit portfeli sifatini oshirish, risklarni samarali boshqarish va mijozlarga qulay xizmat ko‘rsatish orqali kichik biznesni qo‘llab-quvvatlash tizimini takomillashtirish zaruriyati mavjud. Xalq bankining Angren BHM misolida kichik biznes bo‘limining faoliyatini chuqur o‘rganish, uning samaradorligini tahlil qilish va aniqlangan muammolarga yechim taklif qilish orqali mahalliy iqtisodiy rivojlanishga xizmat qilish ushbu kurs ishining muhim vazifasidir. Mavzuning o'rganilganlik darajasi xalqaro va milliy miqyosda bir qator olimlar tomonidan keng tadqiq qilingan. Xalqaro miqyosda D. Diamond (1984) banklarning moliyaviy vositachilik roli va assimetrik axborot sharoitida kredit taqdim etish nazariyasini ishlab chiqdi [5]. S. Bhattacharya va A. Thakor (1993) kredit risklarini boshqarish va banklar tomonidan kichik va o‘rta biznesni m ...