KURS ISHI

KIRISH O‘zbekistonda davlat xizmatlari ko‘rsatish tizimining raqamlashtirilishi va shaffofligini ta’minlash borasida so‘nggi yillarda sezilarli yutuqlarga erishildi. Xususan, 2023-yil yakunlari bo‘yicha aholiga ko‘rsatilgan davlat xizmatlari soni 300 tadan oshib, jami murojaatlar soni 15 millionga yetdi [1]. Bu ko‘rsatkichlar 2017-yilga nisbatan 5 barobardan ko‘proq o‘sishni tashkil etib, davlat xizmatlarining sifatini va qulayligini oshirishga qaratilgan islohotlarning samarasini ko‘rsatmoqda [2]. Shuningdek, Jahon bankining "Hukumat samaradorligi indeksi" bo‘yicha O‘zbekiston 2022-yilda 100 balldan 53.8 ballni qo‘lga kiritib, mintaqadagi yetakchi o‘rinlardan birini egallagan [3]. Bu esa mamlakatda davlat xizmatlari tushunchasini chuqur o‘rganish, uning turlarini takomillashtirish va boshqaruv samaradorligini yanada oshirishga qaratilgan ilmiy tadqiqotlarning dolzarbligini yanada oshiradi. Davlat xizmatlari tizimini rivojlantirish – bu nafaqat aholi uchun qulaylik yaratish, balki mamlakatning investitsion jozibadorligini oshirish, biznes muhitini yaxshilash va ijtimoiy adolatni ta’minlashning muhim omilidir. Biroq, mavjud tizimda hali ham bir qator hal etilmagan muammolar mavjud. Xususan, davlat xizmatlari turlarini tasniflashning yagona ilmiy-amaliy metodologiyasining mavjud emasligi, har bir xizmat turining samaradorligini baholashda obyektiv mezonlarning yetarli emasligi, shuningdek, davlat organlari o‘rtasidagi integratsiyaning to‘liq ta’minlanmaganligi xizmat ko‘rsatish jarayonlarida byurokratik to‘siqlarning saqlanib qolishiga olib kelmoqda. Raqamlashtirish jarayonlari jadal kechayotgan bo‘lsa-da, proaktiv xizmatlar ko‘rsatish, fuqarolarning ehtiyojlarini oldindan belgilash va zamonaviy Yangi Davlat Xizmati (NPS) tamoyillarini to‘liq joriy etish borasida hali ko‘p ishlar qilinishi lozim. Bu esa davlat xizmatlari tushunchasini nazariy jihatdan chuqur tadqiq etish, xalqaro ilg‘or tajribalarni o‘rganish va O‘zbekiston sharoitiga mos takliflar ishlab chiqishni taqozo etadi. Davlat xizmati tushunchasi va uning turlarini o‘rganish bo‘yicha xalqaro miqyosda ko‘plab yetuk olimlar tadqiqotlar olib borgan. Masalan, Kristofer Xud (Christopher Hood) o‘zining "Yangi Davlat Boshqaruvi" (NPM) nazariyasi bilan davlat xizmatlarida bozor tamoyillari va samaradorlikni joriy etish g‘oyasini ilgari surgan [5]. Mark Mur (Mark Moore) esa davlat xizmatchilarining jamiyat ...