KURS ISHI

KIRISH O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning statistik ma’lumotlariga ko‘ra, mamlakatimizda ta’lim sohasiga yo‘naltirilgan investitsiyalar 2023-yilda 2022-yilga nisbatan 18% ga oshib, jami 5 milliard dollarni tashkil etdi [1]. Bu o‘sish nafaqat moddiy-texnik bazani mustahkamlashga, balki tabiiy va aniq fanlarni, xususan, matematikani o‘qitish sifatini oshirishga qaratilgan islohotlar bilan ham chambarchas bog‘liqdir. So‘nggi besh yilda oliy ta’lim muassasalariga qabul kvotalari matematika yo‘nalishlari bo‘yicha o‘rtacha 25% ga ko‘paydi va bu soha mutaxassislariga bo‘lgan talabning ortib borayotganini ko‘rsatadi [2]. Fazoviy geometriya tushunchalari, jumladan, to‘g‘ri chiziq va tekisliklarning o‘zaro vaziyatlarini tushunish, zamonaviy muhandislik, arxitektura, kompyuter grafikasi va robototexnika kabi sohalarda fundamental ahamiyat kasb etadi. Masalan, qurilish muhandisligida bino konstruksiyalarining barqarorligini ta’minlashda, aerokosmik sanoatda uchish apparatlari traektoriyasini aniq hisoblashda yoki tibbiyotda 3D-modellashtirish orqali organlarning joylashuvini tasvirlashda fazoviy geometrik munosabatlarni bilish zarurdir. Global miqyosda esa, 2023-yilda sun’iy intellekt va mashina o‘rganishi bozorining hajmi 150 milliard dollarga yetgani holda, bu texnologiyalarning rivojlanishida ham fazoviy ma’lumotlarni qayta ishlash asosiy o‘rin tutadi [3]. Ushbu kurs ishi mavzusi hozirgi kunda ayniqsa dolzarbdir, chunki fazoviy tushunchalarni chuqur tushunish zamonaviy texnologiyalarning rivojlanishi uchun asos hisoblanadi. An’anaviy ta’lim metodlari ba’zan talabalarga murakkab fazoviy tasavvurlarni shakllantirishda qiyinchiliklar tug‘diradi. Masalan, real ob’ektlarning 3D-modellari bilan ishlashda, xususan, loyihalash va vizuallashtirishda, to‘g‘ri chiziq va tekisliklarning o‘zaro joylashuvi har bir nuqtada aniq hisobga olinishi lozim. Bu holatda nazariy bilimlarni amaliy ko‘nikmalar bilan integratsiya qilishda mavjud bo‘shliqlar kuzatilmoqda. Shuningdek, O‘zbekistonda ta’lim standartlari doirasida fazoviy geometriya kursini o‘qitishda interaktiv va vizual vositalardan foydalanish darajasi hali ham yetarli emas, bu esa talabalarning mavzuni o‘zlashtirish samaradorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ushbu kurs ishi ana shu mavjud bo‘shliqlarni aniqlash va ularni bartaraf etishga qaratilgan amaliy takliflar ishlab chiqish orqali ta’lim s ...