KURS ISHI

KIRISH Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi maʼlumotlariga koʻra, 2023-2024 oʻquv yilida umumiy oʻrta taʼlim maktablarida ona tili fanini oʻqitish jarayoniga ilgʻor pedagogik texnologiyalarni joriy etish darajasi oʻrtacha 45% ni tashkil etgan boʻlib [1], bu koʻrsatkich rivojlangan mamlakatlardagi 70-80% dan sezilarli darajada pastdir [2]. Xususan, raqamli resurslardan foydalanish darajasi pastligi, interfaol metodlarning cheklanganligi va oʻqituvchilarning TPACK (Technological Pedagogical Content Knowledge) kompetensiyasi yetishmasligi taʼlim samaradorligiga salbiy taʼsir koʻrsatmoqda [3]. Ayni paytda, YUNESKO hisobotlariga koʻra, jahon taʼlim texnologiyalari (EdTech) bozori hajmi 2023-yilda 250 milliard dollarni tashkil etgan va 2030-yilga borib 800 milliard dollarga yetishi prognoz qilinmoqda, bu esa taʼlimda innovatsiyalarga boʻlgan global talabning ortib borayotganini koʻrsatadi [4]. Ushbu tendensiyalar Oʻzbekistonda ham ona tili darslarida zamonaviy yondashuvlarni faol joriy etish zaruratini taqozo etadi. Ushbu mavzu bugungi kunda juda dolzarb boʻlib, oʻquvchilarning ona tiliga boʻlgan qiziqishini oshirish, ularning kommunikativ va yozma savodxonligini rivojlantirishda yuzaga kelayotgan muammolarni hal etishga xizmat qiladi. Anʼanaviy oʻqitish metodlari koʻpincha oʻquvchilarda passiv tinglovchilikni shakllantirib, ijodiy fikrlash va tanqidiy tahlil qobiliyatlarini cheklamoqda [5]. Oʻzbekiston taʼlim tizimida oʻquv jarayonining markazida oʻqituvchi emas, balki oʻquvchi turishi kerakligi borasidagi islohotlar izchil amalga oshirilayotgan bir paytda, ilgʻor pedagogik texnologiyalar aynan mana shu tamoyilni roʻyobga chiqarishning samarali vositasi hisoblanadi. Shuningdek, Prezident Shavkat Mirziyoyevning 2022-yildagi taʼlim sohasiga bagʻishlangan maʼruzasida ona tili va adabiyot darslarida innovatsion metodlarni keng qoʻllash, raqamli resurslarni integratsiya qilish zaruriyati alohida taʼkidlangan edi [6]. Ushbu koʻrsatmalar mazkur tadqiqotning amaliy ahamiyatini yanada oshiradi. Mavzuning oʻrganilganlik darajasi xalqaro va mahalliy miqyosda turli olimlar tomonidan chuqur tadqiq etilgan. Jahon miqyosida, J. Bruner (1960-yillar) kashfiyotga asoslangan taʼlim nazariyasini ishlab chiqib, oʻquvchilarda mustaqil bilim olish koʻnikmalarini rivojlantirishga urgʻu bergan [7]. D. Kolb (1984) tajribaviy oʻqitish sikli modelini taklif qilib, bilimlarni a ...