KURS ISHI

KIRISH Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi maʼlumotlariga koʻra, 2023-yilda mamlakatdagi umumtaʼlim maktablarining 78% ida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari (AKT) infratuzilmasi mavjud boʻlib, ularning 35% ida interfaol taxtalar, 60% ida esa yuqori tezlikdagi internetga ulanish imkoniyati yaratilgan [1]. Bu koʻrsatkichlar taʼlim tizimiga ilgʻor pedagogik texnologiyalarni joriy etish uchun salmoqli imkoniyatlar mavjudligini koʻrsatadi. Jahon miqyosida esa taʼlim texnologiyalari (EdTech) bozori 2022-yilda 250 milliard AQSh dollaridan oshgan boʻlib, 2030-yilga borib 1 trillion dollarga yetishi prognoz qilinmoqda, bu har yili oʻrtacha 16.5% oʻsishni anglatadi [2]. Bu global tendensiya milliy taʼlim tizimlarini ham innovatsion yondashuvlar asosida modernizatsiya qilish zaruriyatini yanada kuchaytiradi, chunki anʼanaviy oʻqitish metodlari zamonaviy talablar va oʻquvchilarning ehtiyojlarini toʻliq qondira olmayapti. Bugungi kunda taʼlim jarayonida faol ishtirok etuvchi, tanqidiy fikrlay oladigan, ijodiy yondashuvga ega boʻlgan shaxslarni shakllantirish muhim ahamiyat kasb etmoqda. Ona tili darslarida anʼanaviy usullar oʻquvchilarning motivatsiyasini pasaytirib, ularda mavzuga nisbatan qiziqishni susaytirishi mumkin. Jumladan, Oʻzbekistondagi baʼzi hududlarda oʻtkazilgan soʻrovnomalar shuni koʻrsatadiki, ona tili darslarida oʻquvchilarning 40% dan ortigʻi materialni yodlashga, 30% i esa passiv tinglashga majbur boʻladi, bu esa ularning kommunikativ koʻnikmalarini rivojlantirishga toʻsqinlik qiladi [3]. Mazkur muammolar ilgʻor pedagogik texnologiyalarni ona tili darslariga integratsiya qilish orqali hal etilishi mumkin, chunki bu texnologiyalar oʻquvchilarning faolligini oshiradi, oʻzaro hamkorlikni kuchaytiradi va oʻquv materialini chuqurroq oʻzlashtirishga yordam beradi. Hozirgi kunda esa ilgʻor pedagogik texnologiyalarning turlari va mazmunini ona tili darslarida qoʻllash boʻyicha tizimli va kompleks tadqiqotlar yetishmayapti, bu esa amaliy tavsiyalar ishlab chiqish zaruratini keltirib chiqarmoqda. Mavzuning oʻrganilganlik darajasi xalqaro va milliy miqyosda turli darajalarda tahlil qilingan. Xalqaro olimlar orasida S. Papert (1980) "Mindstorms" asarida bolalar oʻz bilimlarni oʻyin va ijodkorlik orqali qanday qurishini koʻrsatib, konstruktiv taʼlim nazariyasiga asos soldi [5]. A. Bandura (1977) ijtimoiy oʻrganish nazariyasini ishlab c ...