KURS ISHI

KIRISH Iqtidorli oʻquvchilar bilan ishlashning dolzarbligi va zarurati Bugungi kunda jahon iqtisodiyotining rivojlanish sur'ati va texnologik taraqqiyot darajasi har bir davlat uchun inson kapitalini samarali boshqarish muhimligini ta'kidlamoqda. Xususan, innovatsion g'oyalar va ilmiy kashfiyotlarning 70% dan ortig'i aynan iqtidorli shaxslar tomonidan amalga oshiriladi [1]. O'zbekiston Respublikasida ham 2030-yilgacha mo'ljallangan Innovatsion rivojlanish strategiyasi doirasida iqtidorli yoshlarni aniqlash, ularga alohida e'tibor qaratish va ularning salohiyatini to'liq ro'yobga chiqarishga qaratilgan dasturlar izchil amalga oshirilmoqda. Statistika agentligi ma'lumotlariga ko'ra, 2023-yilda O'zbekistondagi umumta'lim maktablarida 100 mingdan ortiq o'quvchi turli fan olimpiadalarida va ijodiy tanlovlarda g'olib bo'lgan, bu ko'rsatkich 2022-yilga nisbatan 12% ga o'sgan [2]. Shu bilan birga, bu iqtidorli o'quvchilarning barchasiga zamon talablariga mos keladigan ta'lim-tarbiya jarayonini ta'minlash, ularning noyob qobiliyatlarini yanada rivojlantirish va ularni kelajakda mamlakat taraqqiyotiga hissa qo'shadigan yetuk mutaxassislarga aylantirish masalasi dolzarb bo'lib qolmoqda. Mavzuning ahamiyati shundaki, iqtidorli o'quvchilar jamiyatning kelajagi, ilm-fan, texnika va madaniyatning lokomotividir. Ularga nisbatan zamonaviy va samarali metodik yondashuvlarni qo'llamaslik esa bu salohiyatning yo'qolishiga yoki to'liq ro'yobga chiqmasligiga olib kelishi mumkin. Hozirgacha iqtidorli o'quvchilar bilan ishlash metodikasini takomillashtirishga qaratilgan tadqiqotlar mavjud bo'lsa-da, O'zbekiston sharoitidagi maktablar uchun mo'ljallangan, ayniqsa matematika fani misolida o'quvchilarning kognitiv qobiliyatlarini va kreativ fikrlashini rivojlantirishga yo'naltirilgan tizimli va kompleks yondashuvlar yetarli darajada ishlab chiqilmagan. Bu esa mavjud o'quv dasturlarining ba'zan bu o'quvchilarning ehtiyojlarini qondira olmasligiga, ularda zerikish yoki o'quvdan qoniqmaslik hissini uyg'otishiga sabab bo'lmoqda. Matematika fanining o'ziga xos murakkabligi va abstraktligi ham ushbu yo'nalishda maxsus metodik yechimlarni talab etadi. Mavzuning o'rganilganlik darajasi Xorijda iqtidorli shaxslarni aniqlash va ularning rivojlanishiga yordam berish borasida keng ko'lamli tadqiqotlar amalga oshirilgan. Renulli T. (2017) o'zining "Iqtidor va uning rivojlanishi" asarida iqtidor ...