KURS ISHI

KIRISH O'zbekistonda ta'lim tizimida raqamli transformatsiya jarayonlari tezlashib bormoqda, xususan, matematika fanini o'qitishda innovatsion yondashuvlarga bo'lgan ehtiyoj tobora ortib bormoqda. Xalqaro baholash dasturlari, jumladan PISA natijalari shuni ko'rsatmoqdaki, 2022-yilda o'zbekistonlik 15 yoshli o'quvchilarning matematik savodxonligi bo'yicha o'rtacha ko'rsatkichi 364 ballni tashkil etgan, bu OECD mamlakatlari o'rtacha ko'rsatkichi (472 ball) dan sezilarli darajada pastdir [1]. Bu holat o'quvchilarning matematik ko'nikmalarini rivojlantirishda an'anaviy o'qitish usullarining samarasizligini yaqqol ko'rsatadi. Shu bilan birga, 2023-yilgi ma'lumotlarga ko'ra, O'zbekistondagi maktablarning 72%i keng polosali internet bilan ta'minlangan bo'lib, bu interfaol ta'lim resurslaridan foydalanish uchun qulay sharoit yaratadi [2]. Ta'lim tizimida interfaol metodlarni joriy etishga qaratilgan investitsiyalar global miqyosda o'sib bormoqda; masalan, 2023-yilda EdTech (ta'lim texnologiyalari) bozori hajmi 285 milliard AQSH dollarini tashkil etgan va 2030-yilga borib 800 milliard dollarga yetishi prognoz qilinmoqda, bu esa ushbu sohaning jadal rivojlanishidan dalolat beradi [3]. Mazkur mavzu bugungi kunda ayniqsa dolzarb bo'lib, an'anaviy o'qitish usullari o'quvchilarning faolligi va mustaqil fikrlash qobiliyatlarini yetarlicha rivojlantira olmayapti. Matematika darslarida yodlashga asoslangan yondashuvlar, asosan, nazariy bilimlarni berish bilan cheklanib qolmoqda, natijada o'quvchilar real hayotiy muammolarni yechishda matematik bilimlarni qo'llashda qiyinchiliklarga duch kelishmoqda. Ta'lim jarayonida interfaol metodlardan samarali foydalana olmaslik o'quvchilarning matematikaga bo'lgan qiziqishini pasaytirib, ularning fanni o'zlashtirish darajasiga salbiy ta'sir ko'rsatmoqda. Xususan, O'zbekistonda maktab o'quv dasturlari va o'qituvchilarning kasbiy malakasini oshirishda interfaol metodologiyalarni tatbiq etish bo'yicha tizimli yechimlar va amaliy tavsiyalar yetishmasligi sezilmoqda. Shu sababli, matematika darslarida interfaol usullarni joriy etish orqali o'quv jarayonini yanada samarali, qiziqarli va mazmunli qilish, o'quvchilarning kognitiv yukini optimallashtirish va ularning amaliy ko'nikmalarini rivojlantirish zaruriyati yuzaga kelmoqda. Matematika o'qitishda interfaol metodlardan foydalanish masalasi dunyo olimlari tomonidan keng o'rganilgan. Jan P ...