KURS ISHI

KIRISH Kompьyuter bilimlari va dasturlash ko‘nikmalari XXI asrning eng talabgir malakalaridan biriga aylangan. Jahon iqtisodiyot forumining (WEF) 2023-yilgi hisobotiga ko‘ra, kelgusi besh yilda global ish o‘rinlarining 44% ga yaqini yangi ko‘nikmalar, xususan, texnologik savodxonlikni talab qiladi [1]. Dasturlashni o‘rganishga bo‘lgan global talabning ortishi munosabati bilan, onlayn taʼlim platformalari bu jarayonni tezlashtirishda hal qiluvchi rol o‘ynamoqda. Gartner (2023) maʼlumotlariga ko‘ra, global onlayn taʼlim bozori 2027-yilga borib 600 milliard dollarga yetishi prognoz qilinmoqda, uning sezilarli qismini dasturlash bo‘yicha kurslar tashkil etadi [2]. O‘zbekistonda ham IT sohasi jadal rivojlanmoqda: Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi maʼlumotlariga ko‘ra, 2023-yilda raqamli iqtisodiyotning yalpi ichki mahsulotdagi ulushi 5,5% ga yetdi va bu ko‘rsatkichni 2030-yilga borib 10% ga yetkazish strategik maqsad qilib qo‘yilgan [3]. Shu bilan birga, 2022-yilda O‘zbekiston maktablarida informatika o‘qitish samaradorligini oshirish bo‘yicha qabul qilingan davlat dasturlari doirasida, maktab o‘quvchilari orasida dasturlashni o‘rganishga qiziqish o‘rtacha 30% ga oshdi [4]. Bu esa o‘quvchilarga kodlashni o‘rgatishda onlayn muhitlardan (Code.org, Replit, Scratch) samarali foydalanishga bo‘lgan ehtiyojni yanada kuchaytiradi. Mazkur tadqiqot mavzusi bugungi kunda ayniqsa dolzarbdir, chunki anʼanaviy taʼlim usullari raqamli ko‘nikmalarga bo‘lgan tez o‘zgaruvchan talablarni qondira olmayapti. Anʼanaviy o‘qitish metodologiyalari ko‘pincha dasturlashni o‘rganishni murakkab va zerikarli jarayon sifatida taqdim etadi, bu esa o‘quvchilarning motivatsiyasini pasaytirishi mumkin [5]. Hozirgi kunda maktab o‘quvchilariga kodlashni o‘rgatishda keng qo‘llaniladigan standart o‘quv dasturlari va resurslari interaktivlik va amaliyotga yo‘naltirilgan yondashuvlar yetishmovchiligi sababli to‘liq samaradorlikni taʼminlamayapti. Ayniqsa, o‘quvchilarning yosh xususiyatlari, o‘rganish uslublari va turli darajadagi dasturlash bilimlarini inobatga oladigan moslashuvchan va interaktiv onlayn muhitlardan foydalanish tajribasini chuqur tahlil qilish zarurati mavjud. Bugungi kunda mavjud onlayn platformalarning o‘ziga xos xususiyatlari, ularning pedagogik salohiyati va o‘quvchilarning kognitiv rivojlanishiga taʼsiri yetarli darajada o‘rganilmagan. Ushbu ...