KURS ISHI

KIRISH So'nggi yillarda ta'lim sohasiga bo'lgan e'tibor butun dunyo miqyosida ortib bormoqda, chunki inson kapitalini rivojlantirish barqaror iqtisodiy o'sishning asosiy omili hisoblanadi. Xususan, Jahon banki ma'lumotlariga ko'ra, 2023-yilda ta'lim sohasiga kiritilgan global investitsiyalar hajmi 6,5 trillion dollarni tashkil etdi va bu ko'rsatkich har yili o'rtacha 5-7% ga o'sib bormoqda [1]. O'zbekiston Respublikasida ham ta'lim tizimini tubdan isloh qilish va uning sifatini oshirish strategik vazifa sifatida belgilangan. O'zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yildagi "Ta'lim sohasidagi islohotlarni yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida"gi farmonida pedagoglarning kasbiy mahorati va madaniyatini yuksaltirishga alohida urg'u berilgan [2]. 2023-yil yakunlari bo'yicha O'zbekistonda pedagog kadrlar malakasini oshirishga yo'naltirilgan davlat byudjeti xarajatlari 2,3 trillion so'mga yetdi, bu o'tgan yilga nisbatan 15% o'sishni ko'rsatmoqda [3]. Shu bilan birga, UNICEF tomonidan o'tkazilgan tadqiqotlar natijalariga ko'ra, O'zbekistondagi umumta'lim maktablarida o'qituvchilarning pedagogik kompetensiyalari darajasi 68% ni tashkil etgan holda, xalqaro standartlardan 10-15% ga orqada qolmoqda [4]. Bu esa pedagogik mahorat va pedagogik madaniyatni takomillashtirish orqali ta'lim samaradorligini oshirish zaruriyatini yaqqol ko'rsatadi. Bugungi shiddatli globallashuv va raqamli transformatsiya davrida ta'limga bo'lgan talablar keskin o'zgarmoqda. An'anaviy o'qitish usullari zamonaviy talabalarning ehtiyojlarini qondira olmayapti, bu esa o'qituvchidan doimiy ravishda o'z kasbiy mahorati va madaniyatini oshirishni talab etadi. Pedagogik mahorat o'qituvchining o'quv jarayonini samarali tashkil etish, o'quvchilarga ta'sir ko'rsatish va ularning bilish faoliyatini boshqarish qobiliyati majmui bo'lsa, pedagogik madaniyat esa o'qituvchining kasbiy faoliyatida namoyon bo'ladigan axloqiy, estetik va intellektual fazilatlar, qadriyatlar tizimi, kasbiy etika va muloqot madaniyatini o'z ichiga oladi. Ushbu ikki tushuncha o'zaro chambarchas bog'liq bo'lib, bir-birini to'ldiradi va ta'lim jarayonining sifatini belgilaydi. Shu nuqtai nazardan, pedagogik mahorat va pedagogik madaniyat o'rtasidagi o'zaro bog'liqlikni chuqur o'rganish, uning ta'lim samaradorligiga ta'sirini tahlil qilish va ushbu sohalarni rivojlantirish bo'yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqis ...