KURS ISHI

KIRISH Psixosomatik kasalliklar zamonaviy tibbiyot va psixologiyaning eng dolzarb muammolaridan biri bo'lib qolmoqda, chunki ular inson salomatligi va hayot sifatiga bevosita ta'sir ko'rsatadi. Jahon sog'liqni saqlash tashkilotining (JSST) 2023-yilgi hisobotiga ko'ra, dunyo bo'yicha kattalar aholisining qariyb 30-40%i turli darajadagi psixosomatik buzilishlardan aziyat chekadi [1]. O'zbekiston Respublikasi Sog'liqni saqlash vazirligi ma'lumotlariga ko'ra, mamlakatda ruhiy salomatlik muammolari bilan murojaat qiluvchilar soni so'nggi besh yilda o'rtacha 15%ga oshgan [2], bu esa psixosomatik kasalliklarning tarqalish dinamikasi bo'yicha ham o'sish tendensiyasini ko'rsatmoqda. Xususan, yurak-qon tomir kasalliklari, oshqozon-ichak trakti buzilishlari va teri kasalliklari kabi psixosomatik komponentga ega bo'lgan holatlar umumiy kasalliklar strukturasida sezilarli ulushga ega bo'lib, ular aholining mehnat qobiliyatiga va ijtimoiy moslashuviga salbiy ta'sir ko'rsatmoqda [3]. Shu bilan birga, psixosomatik kasalliklarning iqtisodiy yuki ham yuqori bo'lib, ular sababli ishdan qolish, doimiy davolanishga ketadigan xarajatlar va reabilitatsiya jarayonlari milliy sog'liqni saqlash tizimiga katta yuklamani hosil qiladi. Ushbu mavzuning dolzarbligi, ayniqsa, hozirgi globallashuv, axborot yuklamalari va ijtimoiy-iqtisodiy o'zgarishlar davrida yanada ortmoqda. O'zbekiston jamiyatida stress darajasining oshishi, aholining psixologik savodxonligining pastligi va psixologik yordam xizmatlarining yetarli darajada rivojlanmaganligi ushbu muammoni yanada chuqurlashtirmoqda. Psixosomatik kasalliklarni tushunish va samarali davolash nafaqat tibbiy, balki psixologik yondashuvni ham talab qiladi, chunki ularning ildizlari ko'pincha ongsiz konfliktlar, stress, hissiy zo'riqish va shaxsning koping strategiyalarining yetishmovchiligida yotadi. Aholining jismoniy va ruhiy salomatligini mustahkamlash, ularning hayot sifatini oshirish hamda sog'liqni saqlash tizimi samaradorligini oshirish maqsadida psixosomatik kasalliklarning oldini olish, ularni diagnostika qilish va kompleks davolashning samarali mexanizmlarini ishlab chiqish muhim ahamiyatga ega. Mavjud bilimlar va amaliy yondashuvlar doimo takomillashtirishni talab qiladi, ayniqsa, O'zbekistonning o'ziga xos madaniy va ijtimoiy sharoitlarini hisobga olgan holda. Psixosomatik kasalliklar muammosi uzoq yillardan buyon olimlar tomoni ...