KURS ISHI

KIRISH Oʻzbekistonda matematika faniga boʻlgan qiziqish va uning taʼlim tizimidagi oʻrni soʻnggi yillarda sezilarli darajada oshib bormoqda, bu ayniqsa 2022-2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekistonning taraqqiyot strategiyasida [1] belgilangan ustuvor vazifalar bilan chambarchas bogʻliq. Jumladan, "Ilm, maʼrifat, raqamli iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalarni rivojlantirish" maqsadida matematika taʼlimining sifatini oshirishga katta eʼtibor qaratilmoqda [1]. Maktabgacha taʼlim muassasalarida va umumtaʼlim maktablarining boshlangʻich sinflarida bolalarning kognitiv rivojlanishi, fazoviy tasavvurlarini shakllantirish muhim ahamiyat kasb etadi. Vazirlar Mahkamasining 2021-yildagi "Maktabgacha taʼlim va tarbiya sifatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida"gi qarorida [2] bolalarning mantiqiy fikrlash, muammolarni hal qilish va ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirishga qaratilgan metodikalarni joriy etish zaruriyati taʼkidlangan. Shunga koʻra, shakllarni toʻgʻri toʻrtburchakka toʻldirish kabi oʻyinli va amaliy mashqlar, matematika taʼlimi metodikasining ajralmas qismi sifatida, bolalarda geometrik tushunchalarni, vizual-motorik koordinatsiyani [3] hamda PISA [4] kabi xalqaro baholash dasturlari talablariga mos keladigan fazoviy tasavvurni rivojlantirishda fundamental rol oʻynaydi. Bu oʻz navbatida, kelajakda aniq fanlarni oʻzlashtirish uchun mustahkam poydevor yaratadi, Oʻzbekistonning taʼlim salohiyatini oshirishga hissa qoʻshadi. Bugungi kunda taʼlim tizimida bolalarning abstrakt tushunchalarni oʻzlashtirishdagi qiyinchiliklari va nazariy bilimlarni amaliy koʻnikmalarga aylantirishdagi boʻshliqlar mavjudligi kuzatilmoqda. Matematika darslarida koʻpincha quruq nazariya va formulalar yodlatishga urgʻu berilib, bolalarning yosh xususiyatlariga mos, amaliy va oʻyinli metodikalar yetarli darajada qoʻllanilmayapti. Ayniqsa, geometrik shakllar [5] bilan ishlash, ularni fazoda tasavvur qilish va manipulyatsiya qilish qobiliyatini rivojlantirishda innovatsion yondashuvlarga ehtiyoj katta. Anʼanaviy oʻqitish usullari koʻpincha bolalarda geometriyaga nisbatan qiziqishni pasaytirib, ularning fazoviy fikrlash qobiliyatlarini cheklab qoʻyishi mumkin. Shu sababli, shakllarni toʻgʻri toʻrtburchakka toʻldirish kabi metodikalarni chuqur oʻrganish, ularni samarali qoʻllash yoʻllarini ishlab chiqish va taʼlim jarayoniga integratsiya qilish dolzarb masal ...